«ايالات متحده آمريكا» در تداوم ايجاد يك سامانه جهانى ضد موشكى درژانويه ۲۰۰۷ (بهمن ۱۳۸۵) به «لهستان» و جمهورى «چك» پيشنهاد داد تا يك سامانه دفاع ضدموشكى شامل ۱۰موشك رهگير در لهستان و يك سيستم رادارى را در خاك جمهورى چك مستقر كند.
واكنش روسيه
هر چند آمريكا از همان اوان طرح اين موضوع، هدف از استقرار اين سامانه را مقابله با تهديد موشكى كشورهايى همچون «ايران» اعلام كرد،اما «روسيه» ضمن رد توجيهات آمريكا در اين باره، بر اين نكته تأييد كرد كه «تهران» فاقد چنان توان موشكى است كه بتواند متحدان آمريكا را در اروپا هدف قرار دهد. به باور «كرملين» هدف استقرار چنين سامانه اى از سوى آمريكا در «اروپاى شرقى»، در واقع محاصره هر چه بيشتر روسيه، تضعيف توان بازدارندگى و كنترل سيستم هاى موشكى اين كشور است. به همين جهت روسها، طى اين مدت نه تنها موضع گيرى هاى تندى عليه استقرار اين سامانه داشته اند، بلكه اقدامات عملى نيز مانند خروج از معاهده «نيروهاى متعارف در اروپا» (CFE) را براى مقابله با اين اقدام آمريكا صورت داده اند. به گزارش ايرنا در همين راستا، روسيه در تازه ترين موضع گيرى در برابر اين طرح، بدون اشاره مستقيم به آمريكا، تهديد به استفاده از سلاح هسته اى براى مقابله با هر گونه حمله به اين كشور يا متحدانش كرده است. همچنين در آخرين موضع گيرى روسيه در اين زمينه، «سرگئى لاوروف» وزير خارجه روسيه در اول بهمن ماه جارى با اشاره به سپر موشكى آمريكا كه قرار است در اروپاى شرقى مستقر شود گفت: روسيه به دنبال اعمال فشار بر كسى نيست، ما مى خواهيم تا نگرانى هاى ما درك شود. همچنين «سرگئى كيسياك» معاون وزير خارجه روسيه در اين باره در تاريخ ۲۹دى ماه گفت: «مسكو، دلايل آمريكا براى استقرار سامانه پدافند موشكى در لهستان و جمهورى چك را قانع كننده نمى داند». وى تأكيد كرد: پدافند موشكى آمريكا در نزديكى مرزهاى روسيه، خطرى براى امنيت ملى كشورش است. در صورت گسترش منطقه سوم مواضع پدافند هوايى ايالات متحده در اروپا، براى نخستين بار در نزديكى مرزهاى روسيه عنصرى از نيروى راهبردى آمريكا ظاهر خواهد شد. آمريكايى ها سعى دارند در اين مورد ما را متقاعد كنند، اما دلايل آنها جدى نيست و از اين رو مذاكرات مربوطه ادامه دارد. هر چند مقام هاى عالى رتبه سياسى و نظامى روسيه بارها مخالفت و حتى تهديد عليه استقرار سپر موشكى را مطرح ساخته اند، اما بنظر مى رسد كه ايالات متحده همچنان بر تداوم اين طرح و آغاز هر چه زودتر مراحل اجرايى آن تأكيد دارد.
واكنش لهستان
در اين ميان با وجود مخالفت هاى مردمى در دو كشور جمهورى چك و لهستان، بنظر مى رسد كه اين دو كشور در نهايت اجراى اين طرح را پذيرفته اند. هر چند كه با توجه به روى كارآمدن دولت جديد لهستان به رهبرى «دونالد توسك» وى شرايط جديدى را براى موافقت با استقرار موشكهاى رهگير در كشورش اعلام داشت. وى در ۹ژانويه ۲۰۰۸ (۱۹ دى ۱۳۸۶) از شرط هاى دولت لهستان براى استقرار سامانه دفاع موشكى آمريكا در لهستان سخن گفت و اظهار داشت كه اين قرارداد بايد منطبق با منافع امنيتى لهستان تنظيم شود. وى گفت: زمانى كشورش حاضر به استقرار سپر دفاع موشكى آمريكا خواهد بود كه آمريكايى ها با موشك هاى مدرن «پاتريوت» خود نه تنها از پايگاه نظامى (محل استقرار موشكهاى رهگير) بلكه از تمامى خاك لهستان دفاع كنند. وى افزود: تاكنون طرف لهستانى هيچ تضمينى از سوى آمريكا دريافت نكرده است كه استقرار پايگاه سپرموشكى، براى امنيت خاك لهستان نيز خواهد بود. وى تصريح كرد: من به عنوان رئيس دولت لهستان با تمامى احترامى كه براى اين بزرگترين متحدمان قايل هستم، مسئول تأمين امنيت كشورم هستم و مسئول تأمين امنيت ايالات متحده آمريكا نيستم. پيش از اين نيز، «بوگدان كليج» وزير دفاع لهستان، ساخت پايگاه دفاع موشكى را با سرمايه گذارى آمريكايى ها در ايجاد يك سامانه دفاع هوايى پرقدرت براى لهستان ارتباط داده بود.
كاملا مشخص بود كه درخواست مقام هاى لهستانى با تهديد اين كشور از جانب مسكو در ارتباط است، زيرا در صورت استقرار سپر دفاع موشكى،خاك لهستان مورد تهديد موشك هاى اتمى روسيه خواهد بود. در همين راستا «سرگئى كيسلياك» معاون وزير خارجه روسيه در ديدار از «ورشو»، براى مقام هاى لهستان خطر استقرار سپردفاع موشكى آمريكا را روشن ساخت.
وى همچنين اظهار داشت: بدترين سناريو اين است كه لهستان از پى آمدهاى استقرار چنين سامانه اى رنج ببرد و آن گاه با تغيير دولت در آمريكا، كل اين پروژه منتفى اعلام شود. همچنين وزير دفاع لهستان روز ۲۸دى اظهار داشت: آمريكا آماده گفتگو درباره انتظارات لهستان در ارتباط با امنيت اين كشور است. به گفته كليچ، استقرار اين سامانه، تهديدها و خطرهايى را براى لهستان به دنبال دارد بنابراين به همراه آمريكا، ورشو مى بايد به طور مشترك تلاش كند سود حاصله از استقرار اين سامانه را افزايش دهد تا با هزينه هاى آن برابرى كند. توسك نيز روز ۲۸دى اعلام كرد: ايجاد هر گونه سامانه ضدموشكى در اين كشور از سوى آمريكا بايد بخشى از سيستم امنيتى در اروپا و ناتو باشد. به رغم ابراز اين گونه نگرانى ها درباره امنيت لهستان و نيز لزوم همكارى با روسيه و ناتو و لزوم پاسخگويى آمريكايى ها به آنها، پس از ديدار وزير دفاع لهستان از آمريكا، وى از آمادگى واشنگتن براى آغاز گفتگوها در باره به روز كردن ارتش كشورش به عنوان شرط كليدى از سوى لهستان براى پذيرفتن استقرار سپر ضدموشكى آمريكا در خاك اين كشور خبر داد. به هر روى موافقت آمريكا با درخواست لهستان، به معناى قطعى شدن استقرار سامانه موشكى نيست و احتمالا لهستانى ها درصدد كسب امتياز هاى بيشتر از آمريكا برخواهند آمد. كما اين كه آنها نمى توانند احتمال اقدامات نظامى متقابل روسيه را نيز ناديده بگيرند. به همين جهت شاهد آن هستيم كه وزيرخارجه لهستان اول بهمن ماه جارى براى مذاكره درباره سپر دفاع موشكى و ديگر مسايل مورد علاقه دو كشور به «مسكو» سفر كرد. به هر روى مقام هاى روس، اقدامات لهستان در زمينه موافقت با استقرار سپر دفاع موشكى را مطمئنا اقدامى دوستانه تلقى نخواهند كرد.
واكنش چك
استقرار سپر موشكى آمريكا در جمهورى چك نيز، بخشى از راهبرد نظامى آمريكا در اروپاى شرقى است. مقام هاى چك و آمريكا بر سر اين موضوع كه مطرح كردن چنين پيشنهادى را بايد به مقام هاى روسيه نيز گزارش دهند، به توافق رسيدند. از سوى ديگر ژنرال اوبرينگ در ۲۶دى اظهار داشت كه كار استقرار رادار طرح سپر موشكى آمريكا در جمهورى چك ممكن است در پايان سال ۲۰۰۸ميلادى (اواخر سال ۱۳۸۷) آغاز شود. درباره زمينه همكارى شركت هاى جمهورى چك در طرح سپر موشكى، ژنرال اوبرينگ اظهار داشت: شركت هاى جمهورى چك نيز مى توانند به آمريكا در ساخت و نصب ماشين آلات، واحدهاى مخابراتى و همچنين سيستم هاى مربوط به انرژى كمك كنند. در مجموع، جمهورى چك با آمريكا در زمينه استقرار سپردفاع موشكى همراهى زيادى كرده است. آمريكا در زمينه سپر موشكى هم اكنون با ژاپن، ايتاليا، استراليا،انگليس و دانمارك همكارى مى كند. ايالات متحده اكنون دوسامانه دفاع موشكى راهبردى (استراتژيك) ديگر نيز در شمال اين كشور در «آلاسكا» و «كاليفرنيا» مستقر كرده است. بنابراين با استقرار سپر دفاع موشكى در اروپاى شرقى،درواقع يك كمربند سوم به سامانه دفاع موشكى راهبردى آمريكا افزوده خواهد شد.
جمع بندى
از ديدگاه روسيه استقرار سپر دفاع موشكى آمريكا در اروپاى شرقى، صرفا باعث بر هم خوردن موازنه راهبردى در سطح جهانى خواهد شد. همان طور كه «سرگئى كيسلياك» معاون وزير خارجه روسيه در اين باره اظهار داشت كه خروج آمريكا از پيمان ضد موشك هاى بالستيك، (ABM) انصراف آمريكا از تصويب پيمان «استارت-۲» و برخى ديگر از گام هايى كه توسط ايالات متحده اتخاذ شده، گوياى آن است كه بار ديگر مانند زمان جنگ سرد، ثبات راهبردى جهان زير سؤال رفته است. به نظر مى رسد كه استقرار اين سامانه موشكى در اروپاى شرقى، مى تواند به عامل فزاينده تنش در اروپا و آغاز جنگ سرد جديد بين مسكو و واشنگتن تبديل شود.

صحنه سياسى هند در طول دو دهه اخير همواره با نزديك شدن برگزارى انتخابات مجلس نمايندگان اين كشور (لوك سابا) شاهد انشعاب ائتلاف ها، صف آرايى ها و ائتلاف هاى جديد بين احزاب سياسى بوده است. در تازه ترين تحولات سياسى هند، حزب كمونيست ماركسيست هند كه هم اكنون بدون داشتن عضوى در دولت ائتلافى به رهبرى حزب كنگره از حاميان اين دولت محسوب مى گردد، فعاليت هايى را به منظور تشكيل جبهه جديدى آغاز كرده است. اين حزب اخيرا از طريق انتشار پيش نويس قطعنامه نوزدهمين اجلاس عمومى خود كه در فاصله ۲۹مارس و سوم آوريل سال ميلادى جارى در شهر «كويمباتور» در ايالت «تاميل نادو» در جنوب هند برگزار خواهد گرديد، به طور رسمى برنامه هاى خود را در اين ارتباط فاش ساخت. «پراكاش كارات»، دبيركل حزب كمونيست ماركسيست هند، با انتشار پيش نويس اين قطعنامه ۵۵صفحه اى در يك كنفرانس مطبوعاتى در دهلى نو، تصريح نمود كه حزب وى از اين به بعد همه انرژى خود را روى تشكيل يك جبهه سوم متشكل از احزاب همفكر، متمركز كرده و از ورود به هرگونه ائتلافى با حزب كنگره خوددارى خواهد كرد. وى، در عين حال، گفت كه حزب كمونيست ماركسيست هند از حزب كنگره تنها به منظور ممانعت از صعود حزب هندويى افراطى «بهارتيا جاناتا» (بى.جى.پى.) به قدرت حمايت خواهد كرد. محافل مختلف عكس العمل هاى متفاوتى را از خود نسبت به اين اقدام حزب كمونيست ماركسيست هند نشان داده اند. «شعيب اقبال»، از رهبران حزب كنگره و معاون رئيس مجلس ايالت دهلى، معتقد است كه حزب كمونيست ماركسيست هند، در انتخابات آتى مجلس نمايندگان در يك جبهه مخالف حزب كنگره قرار خواهد گرفت زيرا اين دو حزب در برخى از ايالت ها رقباى سرسخت يكديگر هستند و به همين جهت كمونيستها خود را براى مقابله با حزب كنگره در اين ايالت ها آماده مى كنند.
وى گفت: «تلاش كمونيست ها براى تشكيل يك جبهه سوم در آستانه انتخابات آتى مجلس نمايندگان در اوايل سال آتى ميلادى يك امر عادى است زيرا احزاب چپ، رقيب حزب كنگره در ايالت هايى همچون «بنگال غربى»، «تريپورا» و «كرالا» در انتخابات آتى مجلس نمايندگان خواهد بود.»«اقبال»، در عين حال، تصريح نمود كه احزاب چپ همانند حالا از حزب كنگره به منظور ممانعت از صعود حزب هندويى افراطى بى.جى.پى. به قدرت حمايت خواهند كرد. بااينحال، حزب كنگره اين اقدام حزب كمونيست ماركسيست هند را به عنوان يك حركت مضر براى اتحاد بين احزاب سكولار توصيف كرده و به كمونيستها در مورد عواقب وخيم چنين اقدامى هشدار داده است. سيد «مختار عباس نقوى»، از رهبران بلندپايه «بى.جى.پى.»، در گفتگو با ايرنا، گفت: «اعلان حزب كمونيست ماركسيست هند مبنى بر تشكيل جبهه سومى براى مبارزه در انتخابات آتى مجلس «لوك سبها» نشانگر وجود اختلافات متعدد بين احزاب تشكيل دهنده ائتلاف مترقى متحد و درنتيجه احتمال سقوط دولت اين ائتلاف در آينده نزديك است.» وى افزود كه حزب بى.جى.پى،. با توجه به همين امر، خود را براى برگزارى انتخابات مجلس در اواخر سال ميلادى جارى آماده مى كند. بى.جى.پى. اين حركت حزب كمونيست ماركسيست هند را به عنوان نشانه اى از امكان سقوط دولت ائتلاف مترقى متحد و برگزارى قبل از موعود انتخابات لوك سابها توصيف كرده است. خانم «جايانتى ناتراجان»، سخنگوى حزب كنگره، گفت: «بروز شكاف در ميان احزاب سكولار در گذشته هميشه منجر به صعود نيروهاى فرقه گرا به قدرت شده است.» وى تصريح نمود كه حزب كنگره در انتخابات آتى مجلس نمايندگان سعى خواهد كرد كه اتحاد بين نيروهاى سكولار را همچنان حفظ كند. بااينحال، حزب كمونيست ماركسيست هند اين ادعاها را رد و تصريح نمود كه تشكيل جبهه سوم هيچ ربطى به سرنوشت دولت جارى ائتلاف مترقى متحد ندارد. «پراكاش كارات»، گفت: «تشكيل جبهه سوم يك سياست حزب كمونيست ماركسيست هند در آستانه برگزارى انتخابات مجلس نمايندگان (لوك سابا) است و آن هيچ ربطى به سقوط يا عدم سقوط دولت كنونى در مركز ندارد.» كشور هند داراى دو حزب سياسى عمده به نام هاى «حزب كنگره» و «حزب بهاريتا جاناتا» (بى.جى.پى.) است كه ائتلاف هاى سياسى اين كشور را در طول دو دهه اخير رهبرى كرده اند. «ائتلاف مترقى متحد» تحت رهبرى حزب كنگره شامل احزاب سكولار همچون حزب «راشتريا جاناتادال» و «حزب كنگره ملى گرا» مى گردد حال آنكه حزب ملى گراى افراطى بى.جى.پى. «ائتلاف دمكراتيك ملى» متشكل از احزاب داراى تمايلات فرقه اى و مخالف حزب كنگره را رهبرى مى كند. احزاب ديگرى همچون «حزب سماجوادى» (اس.پى) ، «حزب بهوجان سماجوادى» (بى.اس.پى.) ، «حزب تلگوديسام» و «جاناتادال سكولار» نيز درهند فعال هستند كه البته قدرت هاى منطقه اى بوده و دولتهاى ايالتى را اغلب با حمايت يكى از احزاب كنگره يا بى.جى.پى. تشكيل مى دهند. احزاب چپ هم اكنون بخش عمده اى از امور سياسى هند هستند بطوريكه حمايت آنها براى ادامه حكومت ائتلاف مترقى متحد در مركز حياتى به شمار مى رود. چپگرايان هم اكنون داراى حدود ۶۳نماينده در مجلس نمايندگان هند هستند كه در تاريخ فعاليت اين احزاب بيشترين است. اين احزاب همچنين داراى نفوذ چشمگيرى در برخى از ايالت ها مى باشند و آنها هم اكنون دولت هاى ايالتى ايالت هاى «بنگال غربى» و «تريپورا» را در دست دارند.