|
نظرى به برگزارى جشنواره بيست و ششم تئاتر فجر
هنوز از ايده آل هاى جشن بزرگ تئاتر كشور فاصله داريم
|
|
|
آيينه هنر: جشنواره بيست و ششم تئاتر فجر را مى توان پر سر و صداترين فستيوال تئاترى كشور بعد از انقلاب اسلامى دانست. اگرچه جشنواره تئاتر فجر، مهمترين رويداد تئاترى كشور محسوب مى شود اما هميشه بنابر مهجوريت و مظلوميت هنر تئاتر در ايران، تحت جو معمول جشنواره سينماى فجر قرار گرفته و چندان كه بايد و شايسته آن است ديده نمى شود. اما امسال به لطف شهردارى تهران كه از اسپانسرهاى اصلى اين رويداد بود و سياست مسئولين برگزاركننده، جشنواره بيست و ششم، بيش از گذشته توانست با تبليغات گسترده، خودنمايى كند. شايد بتوان گفت بزرگترين حسن اين جشنواره هم در همين نكته بود. چراكه ساليان سال است به دليل بى مهرى مسئولين و شرايط اقتصادى جامعه، مردم ديگر سراغى از تئاتر نمى گيرند. اما جشنواره امسال اگر و اگر هيچ ثمرى نداشت اما از اين حسن برخوردار بود كه كلمه «تئاتر» را براى يك بار هم كه شده در صدايى رسا فرياد كند.
تعداد ۷۱۴ اجرا از ۱۹۷ گروه نمايشى در ۱۰۳ مكان مختلف، آمارى بود كه از سوى مسئولين ارائه و به آن مباهات شد و به لحاظ وسعت اجرايى، كارنامه جشنواره بيست و ششم تئاتر فجر بى نظير اعلام گرديد. جشنواره اخير كه از هفدهم بهمن ماه كار خود را رسماً آغاز نمود و در ۲۶ بهمن اختتاميه آن برگزار گرديد، نقد و نظرها و حواشى متعددى به همراه داشت.
دبيرخانه اين رويداد از سال گذشته فعاليت خود را آغاز كرده بود و به اميد آنكه دبيرخانه در آينده نيز همواره و به صورت دائمى و در تمام فصول سال فعاليت داشته باشد؛ كار برگزارى جشنواره را دنبال كرد. مجيد سرسنگى؛ دبير جشنواره بيست و ششم تئاتر فجر؛ از ابتدا سعى داشت با رسانه اى كردن فعاليت هاى دبيرخانه اعلام دارد كه حركت هاى پويا و پيگيرانه مسئولان اجرايى در حال انجام است اما انتخاب تنها ۱۰ اثر از بين ۱۶۲ متن پيشنهادى براى بخش چشم انداز، بيشترين انتقادات را از طرف هنرمندان به دبيرخانه وارد كرد. اما مسئولان هرگونه تغيير در رأى هيات انتخاب آثار را به شدت تكذيب كرده و مسئوليت اين گزينش ها را بر گردن هيات داوران گذاشت كه برآمده از دل خود اهالى تئاتر بودند. سياست مجيد سرسنگى اين بود كه رسانه هاى كشور را از روند برگزارى جشنواره راضى نگه دارد تا آسيب هاى انتقادات مطرح شده و احتمالى را به حداقل برساند. در همين راستا، سعى شد تا تئاترى نويسان جرايد شناسايى شده و با تعامل با ايشان به طرق مختلف، مثل استفاده از ايشان در ستادهاى خبرى و غيره، نظر خبرنگاران و روزنامه نگاران را با خود همراه دارند تا به اين شكل تا حدى از انعكاس نقدهاى منفى كاسته شود. لازم به ذكر است همواره در طول سال، اعضاء دبيرخانه موظف بودند تا بيشترين همكارى را با خبرنگاران انجام دهند. مجيد سرسنگى نيز بيشتر از دبيران سال هاى گذشته به مصاحبه و گفتگو با رسانه ها پرداخت.اين امر را نمى توان جزء نكات منفى دبيرخانه جشنواره فجر دانست. اما هر چه سر و صداهاى اين رويداد فرهنگى ـ هنرى بيشتر شد به تبع آن سطح انتظارات بالاتر رفت و همه منتظر ماندند تا كيفيت آثار اجرايى اين رويداد را نظاره گر باشند. با آغاز به كار جشنواره و رؤيت آثارراه يافته، ضعف برخى آثار كه تعدادشان كم هم نبود بيش از گذشته به نظر رسيد. مجموعه تئاتر شهر، تماشاخانه سنگلج و تالار محراب بعد از تعطيلى نه چندان كوتاه به علت بازسازى با ظاهرى نونوار ميزبان جشنواره بيست و ششم شدند. تماشاى آثار ضعيف بر روى صندلى هاى اسقاطى فرهنگسراى نياوران كه اكنون در تالارهاى مجموعه تئاتر شهر نصب شده، چندان دلچسب نبود. البته ضعف هاى بازسازى مجموعه تئاتر شهر و تالارهاى ديگر نمايشى و عدم ارتقاء فنى سالن ها، ربطى به برگزاركنندگان جشنواره ندارد؛ اما اداره كل هنرهاى نمايشى را مى توان در اين باره طرف سؤال قرار داد. واقعيتى كه نمى شد كتمان كرد اين بود كه بخش اعظم آثار به نمايش درآمده در جشنواره به لحاظ كيفى و محتوا ضعيف بود. دبيرخانه جشنواره، نظم حاكم بر برگزارى اين فستيوال از فاكتورهاى مهم عنوان كرد. گرچه اين نظم در حد كمال برقرار نبود ولى در حقيقت جشنواره فجر امسال از نظم مطلوبى پيروى مى كرد. مجيد سرسنگى در آخرين نشست خبرى قبل از برگزارى جشنواره گفت كه امسال به لحاظ مالى كمبودى نداريم و حدود دويست ميليون تومان هم از هزينه هاى پيش بينى شده كمتر خرج شده است. اين در صورتى بود كه تمام گروه هاى نمايشى از نوع قراردادها و ميزان دستمزدها گلايه داشتند. دبير جشنواره بيست و ششم فجر به يكى از خبرگزارى ها گفته بود: «من هر چه در توان داشتم به منصه ظهور رساندم و به خاطر هر كم و كاستى شخصاً عذرخواهى مى كنم و اميدوارم سال آينده كمبودها توسط دبير جشنواره رفع شود.» پيش از اين هم وى بارها در گفتگوهاى خود تمام كمبودهاى برگزارى اين رويداد را بر عهده گرفته بود و از مخاطبان و اهالى تئاتر عذر خواسته بود. گرچه حسين پارسايى؛ مدير كل هنرهاى نمايشى؛ با حمايت ضمنى از انتخاب مجدد سرسنگى به عنوان دبير جشنواره سال آينده، گفته بود در مراسم اختتاميه دبير جشنواره بيست و هفتم معرفى مى شود اما چنين نشد و اين نشان مى دهد كه به احتمال فراوان مجيد سرسنگى دبير جشنواره بيست و هفتم تئاتر فجر نخواهد بود. جشنواره تمام شد اما ايده آل ها هنوز به ثمر ننشسته است و هر سال اين اميد هست كه تا سال آينده جشنواره در خور هنر ايران زمين برگزار شود. تئاتر، فرهنگ است. چه خوب كه مسئولين لزوم وجود اين فرهنگ را درك كنند تا با پرشكوه تر برگزار شدن اين جشن بزرگ تئاتر ايران به بدنه تئاتر كشور كمك شود.
|