|
|
|
|
|
|
|
يك مدرس دانشگاه:
|
|
يك پژوهشگر ادبى:
تنبلى پژوهشگران موجب ركود نقد ادبى شده است
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
تكامل ادبيات داستانى در عصر انقلاب
|
|
|
در عصر انقلاب، تكامل ادبيات داستانى روندى پويا داشت. آثار داستانى كه از يكى دو دهه پيش از انقلاب مورد اقبال قرار گرفته بود به فاصله دو سه سالى پس از انقلاب با سرعت روزافزونى رو به گسترش نهاد، به طورى كه تقريبا آثار داستانى دهه شصت، از نظر كمى با همه آثار پديد آمده در نيم قرن پيش از آن برابرى مى كند. يكى از دلايل گسترش ادبيات داستانى در دهه اخير مى تواند اين باشد كه انقلاب در مسير تكاملى داستان نويسى كه از دهه هاى پيش آغاز شده بود نه تنها وقفه اى پيش نياورد بلكه تجربه هاى بديع و بى سابقه اى در اختيار پويندگان اين دهه قرار داد كه در تصور نويسندگان نسل پيشين هم نمى گنجيد. اينكه نويسنده اين دهه چگونه از اين دستاوردهاى ارزشمند و گران سنگ استفاده كرده امر ديگرى است. براى آنكه نويسنده وقتى موضوع مناسب را پيدا كرد تازه زمان نوشتن و هنرآفرينى فرا مى رسد. انقلاب جز اينكه تجربه هاى تازه و موضوعات پيشنهادى خود را در كنار ديگر مضمون هاى اجتماعى و فلسفى به نويسندگان توصيه كند، دستورالعمل ديگرى براى داستان نويس نداشت، زيرا نمونه هاى موفق داستان نويسى را به خلاف شعر- نمى توانست در ادبيات سنتى ايران و يا زواياى فرهنگ اسلامى نشان بدهد و نويسنده را به راهى معين، كه قبلا آزموده شده باشد، راهبر شود. اين امر در مورد نمايشنامه نويسى، فيلمسازى، نقاشى، موسيقى و ديگر هنرها هم پيش آمد. بنا بر اين تكامل ادبيات داستانى برخلاف شعر- تا حدودى طبيعى صورت گرفت و در عين آن كه از نظر محتوا تغييراتى يافت، براى دگرگون ساختن ارزش ها و سنت هاى پيشين و نوجويى از متون و سبك داستان صورت گرفت، به همين دليل مى توان بر روى هم دهه شصت را در عرصه زبان و ادبيات، دهه حاكميت داستان معرفى كرد. به گزارش شبستان، ادبيات داستانى پس از انقلاب در شكل فراگير و پرخواننده آن بيشتر در هيأت داستان كوتاه جلوه گر شده است. هر چند در اين اواخر نويسندگان نسل قبل و اندك اندك نسل جديد توانسته اند رمان هاى بلند و سزاوار توجهى بيافريند. ارزيابى موردى و جزيى اين داستان ها دست كم در حال حاضر كار آسانى نيست، اما به طور كلى مى توان گفت بسيارى از مجموعه داستان هاى كوتاه فارسى از نمونه هاى ادبيات ملل تركيه، بلغار، آفريقا، آمريكاى لاتين كه به فارسى ترجمه مى شود چيزى كم ندارد و در صورتى كه مسئولانه به زبان هاى بيگانه توجه شود مى تواند به شهرت و اهميتى همپاى آن دست يابد. اغلب داستان نويسان موفق دهه شصت كسانى هستند كه تجربه نويسندگى سال هاى قبل از انقلاب را پشت سر دارند. ايشان از طريق يادگيرى زبان هاى خارجى، ارتباط خود با پيشرفت هاى جهانى اين فن را حفظ كردند و تجربيات نوينى را كه تحولات اجتماعى و سياسى سال هاى اخير پيش روى نويسنده گذاشت است به صورت داستان عرضه كردند. در كنار اين گروه نسل جوانى كه در انقلاب باليده و در همين سال هاى اخير دست به قلم برده اند سر بر مى آورند كه هرچند از تجربيات مربوط به سال هاى پس از انقلاب گرانبارند و با تمام وجود خود را به ارزش هاى انقلاب تسليم كرده اند، با اين حال هنوز اغلب مهارت هاى ادبى و حتى لازم را براى بيان هنرى اين تجربه ها به دست نياورده اند كه البته لازمه كسب چنين مهارتى تأمل در آثار پيشينيان به ويژه انس كافى با ادب گذشته ايران، آشنايى با ادبيات جهان و داشتن سعه صدر لازم در برخورد با تجربيات ملل ديگر در قلم و داستان نويسى و همه شئون هنرى و فرهنگى است. اين نسل كه بيشتر كار خود را با داستان كوتاه آغاز كرده اند از حمايت كامل نهادهاى ادبى برخوردارند و به جاست كه از اين موقعيت ها استفاده بيشترى ببرند.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
يك مدرس دانشگاه:
فرهنگستان زبان و ادب فارسى در ارتباط با مردم ضعف دارد
|
|
|
مدرس پيشين دانشگاه فردوسى گفت: «هويت فرهنگستان زبان و ادب فارسى، پاسدارى از اصالت زبان فارسى است.» محمدعلى لطفى مقدم درباره معادل سازى هاى فرهنگستان، تناسب آن ها با نياز جامعه و كاربردشان، اظهار كرد: «بعضى كلمات على رغم اين كه از زبان بيگانه وارد زبان فارسى مى شوند، به راحتى در زبان فارسى مى نشينند و فرد به هيچ وجه تصور نمى كند كلمه اى كه به كار مى برد، از لغات بيگانه است؛ بنابراين معادل سازى براى آن ها هرچقدر هم كه انجام شود، مردم آن چيزى را كه سال ها پذيرفته اند، ادا مى كنند.» او خاطرنشان كرد: «البته بعضى واژه ها هستند مانند پتانسيل كه در حال حاضر بسيار كاربرد دارند و مطرح اند؛ اما اگر به جاى اين كلمه از لغت توانايى ها استفاده شود و آن را جايگزين پتانسيل كنند، هم مردم بهتر درك مى كنند و هم جذاب تر و ايرانى است.» وى افزود: «اگر معادل سازى با مطالعه و درنظر گرفتن سليقه مردم انجام پذيرد، به راحتى در محاوره مردم قرار مى گيرد؛ اما اگر بدون توجه به محاوره و خواست هاى مردم انجام پذيرد، اگر سال ها هم آن كلمه مطرح شود، باز هم از طرف مردم پس زده خواهد شد.» اين مدرس با اشاره به اين كه هدف فرهنگستان، پاسدارى از اصالت زبان فارسى است، گفت: «فرهنگستان براى پاسدارى از زبان فارسى بايد به كار خود در معادل سازى ادامه دهد؛ زيرا اگر به اين كار نپردازد، به هدف مورد نظر، كه پاسدارى از اصالت زبان فارسى است، نخواهد رسيد.» لطفى مقدم افزود: «در فرهنگستان افراد فرهيخته و دانشمند دانش پژوهى حضور دارند؛ اما نكته قابل ذكر اين است كه فرهنگستان در ارتباط تنگاتنگ با مردم ضعف دارد.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
يك پژوهشگر ادبى:
نقد ادبى به صورت جدى در دانشگاه ها مطرح نمى شود
تنبلى پژوهشگران موجب ركود نقد ادبى شده است
|
|
|
بى توجهى به ادبيات و تنبلى پژوهشگران سبب شده نقد ادبى ما با وجود پيشينه قدرتمندى كه داريم، رشد چندانى نداشته باشد. فاطمه راكعى؛ مدرس دانشگاه و پژوهشگر ادبى؛ به شبستان گفت: «به نظر مى آيد كه نقد دانشگاهى يا آكادميك نقدى مبتنى بر معيارهاى علمى و تخصصى است حال آنكه در حال حاضر چنين نقدى در جامعه ما وجود ندارد و جاى خالى آن به شدت احساس مى شود.» وى افزود: «دانشجويان ما در حال حاضر آشنايى بسيار كمى با درس نقد ادبى دارند زيرا نقد به صورت جدى در دانشگاه ها مطرح نمى شود و حتى واحدهاى درسى كه به آن اختصاص داده شده بسيار اندك است و جاى آن دارد كه در مراحل عالى تر تحصيلى چون كارشناسى ارشد و دوره دكترا بيشتر به آن پرداخته شود و متخصصان نقد دانشگاهى پرورش داده شود.» وى اظهار كرد: «متخصصانى كه به شيوه علمى در جامعه ما به نقد مى پردازند تعدادشان از تعداد انگشتان دست تجاوز نمى كند و نتيجه چنين امرى اين است كه نقدهاى بازارى و غيرعلمى و خصمانه بسيار زياد شده است حال آنكه نقد در مفهوم واقعى محك زدن آثار با توجه به مكاتب مختلف و ديدگاه هاى ادبى و علمى است نه تخريب و ارايه نظرات منفى، اما برخوردهاى غيرتخصصى گاهى موجب مبالغه و گاهى نيز موجب منفى برخورد كردن با آثار ارزشمند است.» راكعى ادامه داد: «از اوايل انقلاب عده اى از شاعران و منتقدان و استادان دانشگاه بسيار مصر بودند كه در زمينه نقد در جامعه تحولاتى به وجود آورند از جمله اين تحولات اين بود كه واحدهاى نقد ادبى به دروس دانشگاهى اضافه شود و حتى همايش هايى در اين زمينه برگزار شد. اما بعد از مدتى به دلايلى اين روند رو به فراموشى رفت و اكنون جاى آن دارد كه كسانى كه در آموزش عالى و وزارت فرهنگ دست اندركار اين مسأله هستند برنامه اى منسجم به صورت متداوم در اين زمينه داشته باشند.» اين پژوهشگر ادبى تصريح كرد: «نقد، ارزيابى نقاط ضعف و قوت يك اثر است و به شاعر و نويسنده كمك مى كند تا نقاط ضعف و قوت خود را از يكديگر بازشناسند و اثرى شايسته ارايه دهند و لذت بيشترى از زيبايى يك اثر ببرند.» وى در پايان اظهار كرد: «با توجه به پيشينه قدرتمندى كه ما در حوزه ادبيات داريم نقد در ايران رشد چندانى نداشته است شايد دليل اين مسأله اين باشد كه دست اندركاران اين مسأله چندان معتقد به نقد ادبى نيستند و يا بى توجهى به ادبيات و تنبلى پژوهشگران سبب اين مسأله است اما واقعيت آن است كه اگر ما خواهان پيشرفت در ادبيات به ويژه در حوزه شعر كه در اين عرصه بى بديل هستيم باشيم و بخواهيم اين سنت همچنان ادامه يابد بايد به فكر قوى كردن نقد دانشگاهى و تخصصى باشيم و اگر چنين نشود گناه اين كم كارى به پاى مسئولان امر نوشته مى شود.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
۲۲ تا ۲۴ اسفند زمان بازبينى آثار جشنواره تئاتر «تك»
دبير چهارمين جشنواره تئاتر «تك» از بازبينى آثار جشنواره در ۲۲ اسفندماه خبر داد. حسين فرخى، دبير چهارمين جشنواره تئاتر «تك»، با اعلام اين خبر به سايت ايران تئاتر گفت: «چهارمين جشنواره تئاتر «تك» ۲۵ فروردين در اهواز و با حضور گروه هاى نمايشى شهرستانى و تهرانى برگزار خواهد شد. » وى در ادامه افزود: «در ابتداى امر حدود ۴۷۰ متن به دبيرخانه اين جشنواره ارسال شد كه توسط محمود صابرى، شيرينى، فرشاد منظوفى نيا، حسين شوندى و رضا گيلان پور به عنوان هيأت بازخوان مورد بازخوانى قرار گرفت و حدود ۹۰ متن انتخاب شد. اين آثار از ۲۲ تا ۲۴ اسفند مورد بازبينى قرار خواهند گرفت. البته هنوز اعضاى شوراى بازبينى انتخاب نشده اند. » فرخى خاطرنشان كرد: «آثار نمايشى تهران در حوزه هنرى بازبينى مى شوند و آثار نمايشى شهرستانى به صورت CD يا VHS بازبينى خواهند شد اما چنانچه تعدادى از گروه هاى شهرستانى تمايل داشته باشند كه اثرشان به صورت زنده بازبينى شود مى توانند با هزينه شخصى به تهران سفر كنند تا اثرشان در حوزه هنرى بازبينى شود.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
استقبال از نمايشگاه فروش هفت نگاه
آيينه هنر: پس از يك هفته فروش چشمگير با ۱۵۲اثر، همچنان ۱۷۰اثر درخور توجه از نقاشانى برجسته بر روى ديوار نگارخانه فرهنگسراى نياوران است. در هفته نخست ۱۵۲اثر با قيمت ۲۵۳ميليون و ۴۵۸هزار تومان توسط ۴۰ نفر، خريدارى شد كه در اين ميان همچنان نقاشى كوروش شيشه گران با قيمت ۱۵ ميليون تومان گرانترين اثر به فروش رفته است. فاطمه بهرامى با فروش هفت نقاشى كه در هريك از آنها اسب ها به تصوير كشيده شده اند، از نظر تعداد آثار به فروش رسيده در صدر فهرست قرار دارد. فروش جالب توجه هفت نگاه درحالى انجام پذيرفته است كه اين گروه برخلاف سال گذشته، اسپانسرى براى خريد ندارد و تا امروز غير خريد ۸۰ ميليون تومانى موزه هنرهاى معاصر و موسسه صبا، بيش از ۱۷۰ميليون تومان تابلو را ۳۸خريدار جزء و كلكسيونرهاى داخلى خريدارى كرده اند. دومين نمايشگاه بزرگ سال هفت نگاه تا هشتم اسفند ۸۶ هرروز از ساعت ۱۰ تا ۱۹ و در روزهاى تعطيل ۱۴تا ۱۹در نگارخانه اصلى فرهنگسراى نياوران داير خواهد بود.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
معرفى نامزدهاى عجيب ترين عنوان كتاب
فهرست كتاب هاى نامزد دريافت جايزه «دياگرام» براى عجيب ترين عنوان كتاب سال جهان اعلام شد. به گزارش خبرگزارى دانشجويان، مجله بوك سلر انگليس همچون سال هاى گذشته فهرست كتاب هايى را كه نامزد دريافت عنوان «عجيب ترين اسم كتاب سال» هستند، منتشر كرد. اين فهرست شش كتاب را شامل مى شود كه عموم مردم مى توانند با مراجعه به سايت thebookseller. com از ميان آثار ارايه شده، عجيب ترين عنوان كتاب را انتخاب كنند. اين شش كتاب از سوى ناشران، كارمندان كتاب فروشى ها و كتابداران سراسر جهان انتخاب شده اند. به گزارش فرانس پرس، فهرست نامزدهاى امسال عبارت اند از: «ملكه عشق كوچك عذابم داد» نوشته «جاسپر مك كوتچئون»؛ «چگونه بنويسيم چگونه كتاب بنويسيم» نوشته «برايان پادوك»؛ «آيا زنان انسان اند؟ و ديگر گفتمان هاى جهانى» نوشته «كاترين اى. مك كينون»؛ «مشكلات پنير حل شدند» نوشته «پى. ال. اچ. مك سويينى»؛ «اگر به دنبال پايان رابطه تان هستيد، با پاهاى تان شروع كنيد» نوشته «بيگ بوم»؛ و «مردمانى كه در جنوب و آن سوتر مهم بودند، از شاه كانوته تا دكتر فيل گود» نوشته «دى گوردون». جايزه «دياگرام» براى اولين بار در سال ۱۹۷۸ برگزار شد و سال گذشته، كتاب «چرخ هاى خريد سرگردان در شرق آمريكاى شمالى؛ راهنمايى براى شناسايى منطقه» نوشته «جولين مونتاگيو» موفق به دريافت اين جايزه شد. برنده نهايى جايزه «دياگرام» امسال، روز ۲۸ مارس معرفى خواهد شد.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
«شير، جادوگر و گنجه» بهترين كتاب كودك تاريخ ادبيات انگليس
|
|
|
داستان «شير، جادوگر و گنجه» به عنوان بهترين كتاب كودك تاريخ ادبيات از نگاه شهروندان انگليسى انتخاب شد. به گزارش ايسنا، مؤسسه «بوك تراست» لندن كه با هدف ترويج كتابخوانى راه اندازى شده است، در يك نظرسنجى از شهروندان انگليسى، ۱۰ كتاب كودك برتر تاريخ ادبيات را انتخاب كرد. نتايج اين مطالعه نشان مى دهد، كتاب «شير، جادوگر و گنجه» نوشته «سى . اس. لوييس» بهترين كتاب كودك تمام دوره هاى گذشته از نگاه انگليسى هاست. اين كتاب كه در سال ۱۹۵۰ نوشته شده، قسمتى از سرى كتاب هاى تخيلى محبوب «وقايع نارنينا» است. در رتبه دوم، كتاب تصويرى «كرم پروانه بسيار گرسنه» نوشته «اريك كارل» قرار دارد. «پنج مشهور» نوشته «ايند بليتون» سوم است و «Winnie The Pooh» نوشته «اى. ميلن» در رتبه چهارم ايستاده است. به گزارش يونايتدپرس اينترنشنال، در فهرست بهترين كتاب هاى كودك تاريخ ادبيات، «هرى پاتر و شاهزاده نيمه اصيل» نوشته «جى. كى. رولينگ» در رتبه ششم و پايين تر از «BFG» نوشته «رونالد دال» قرار گرفته است. «درخت دوردست» نوشته «ايند بليتون» هفتم است و «بادى بر درخت بيد» نوشته «كنت گراهام» درحالى رتبه هشتم را به خود اختصاص داده است كه كتاب معروف «آليس در سرزمين عجايب» نوشته «لوييس كارول» نهم است. رتبه دهم اين فهرست نيز به «گرافالو» نوشته «جوليا دونالدسون» تعلق دارد.
|
|
|
|
|
|
|
|