|
|
|
|
|
گزارشى از جريان تئاتر تهران در سالى كه گذشت
|
|
به اعتقاد احمدپورى، مترجم؛
|
|
يك نويسنده:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
گزارشى از جريان تئاتر تهران در سالى كه گذشت
روزهاى خاموشى تئاتر
|
|
|
عرصه تئاتر ايران در حالى به پايان يك سال ديگر نزديك مى شود كه وقتى به پشت سر نگاه مى كنيم رويدادى را كه از آن بتوان به عنوان يك «اتفاق خاص» در روند تئاتر كشور نام برد نمى بينيم. آغاز سال ۸۶ با افت اجراى نمايش ها در سالن هاى تئاترى همراه بود. تئاتر شهر در اين سال كار خود را ديرتر از موعد مقرر آغاز كرد و علت آن بازسازى اين مجموعه بود. در ارديبهشت ۸۶ رپرتوآر تئاترهاى اجرا شده در سال ۸۵ در مجموعه تئاتر شهر برگزار شد. نمايش هايى نظير «پنجره فولاد»، «ددالوس و ايكاروس» و «كالون و قيام كاستليون» در مجموعه تئاتر شهر روى صحنه رفتند. شايد استقبال مجدد از اين نمايش ها خوب بود، ولى نمى توان آنها را به عنوان اتفاقى نو در حوزه تئاتر به حساب آورد. در كنار اين نمايش ها نيز در تالارهاى سنگلج، مولوى، فرهنگسراى نياوران و خانه نمايش روى صحنه رفتند كه غير از چند مورد معدود باقى نمايش هايى نبودند كه حتى مورد استقبال مخاطبان تئاتر قرار بگيرند. جشنواره هايى نظير تئاتر بانوان و آئينى سنتى و تئاتر دفاع مقدس نيز در تابستان نيز برگزار شد كه باز هم تأثير و اتفاقى جديد حتى در حوزه فعاليت خود نداشتند. البته جشنواره تئاتر آئينى سنتى و تئاتر بانوان به لطف برگزارى در شهر تهران با اقبال نسبى مخاطبان همراه بودند. شايد تنها اتفاقى كه اواخر تابستان ۸۶ رخ داد تعطيلى مجموعه تئاتر شهر بود كه اين خود در ابتدا اتفاقى خوب مى نمود، ولى با گذشت زمان و تأخير در بازگشايى مجدد آن، تئاتر را دچار تزلزل كرد. در تعطيلى تئاتر شهر و تالار سنگلج در تالارهاى مولوى، خانه نمايش و سالن هاى مراكز و نهادهاى ديگر نمايش هايى روى صحنه رفت و جشنواره هايى نيز برگزار شد، ولى آنها را نمى توان به عنوان اتفاق هاى تئاترى خاص در نظر گرفت، زيرا تأثيرى بر روند تئاتر كشور نداشتند. به گزارش مهرتعطيلى مجموعه تئاتر شهر كه خاستگاه تئاترى كشور است باعث شد ركود و رخوتى در بين اهالى تئاتر حاكم شود. گروههايى كه خود را براى اجرا در فصل پائيز و زمستان آماده مى كردند مدام زمان اجرايشان به تعويق مى افتاد و همين دليلى بود براى لطمه به گروه ها و بلاتكليفى باعث شد بسيارى از آنها دست از تمرين بردارند. در اين ميان اندك نمايش هايى نظير «كوآرتت» محمدرضا كوهستانى، «اتاق شماره ۶» ناصر حسينى مهر و «يك سمفونى ناكوك» آتيلا پسيانى توانستند مخاطبان و علاقمندان تئاتر را در فصل پائيز به سمت خود بكشانند و باقى نمايش ها از اقبال مناسب برخوردار نبودند و تحركى خاص در بدنه تئاتر ديده نمى شد. شايد تنها اتفاق هاى تئاترى اواخر پائيز رخ داد و آن اجراى نمايش هاى «افرا» بهرام بيضايى و «ملاقات بانوى سالخورده» حميد سمندريان بود. اين دو استاد تئاتر با وجود نواقص و نبود سالن مناسب، آثار خود را اجرا و يخ تئاتر را به نوعى آب كردند. البته سهم «مرغابى وحشى» نادر برهانى مرند را نيز نمى توان در اين ميان ناديده گرفت. ديگر اتفاقى كه تا حدى شكل گرفت ولى بى نتيجه ماند برگزارى بيست و ششمين جشنواره بين المللى تئاتر فجر به صورت گسترده در سطح تهران بود كه باعث شد عده بسيارى از مردم با مقوله تئاتر آشنا شوند. بعد از جشنواره نيز نمايش «ملاقات بانوى سالخورده» به كار خود ادامه داد و باعث شد مخاطبان بسيارى به مجموعه تئاتر شهر بيايند. در اين ميان «تهرن» محمود استادمحمد نيز در جذب مخاطب موفق بود، ولى باقى نمايش ها باز هم از اقبال خوبى برخوردار نبودند. اكنون در آستانه پايان سال ۸۶ وقتى به ماههاى گذشته نگاه مى كنيم شاهد گذشت زمانى هستيم كه غير از مقطعى كوتاه بدون هيچ اتفاق سپرى شد.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
به اعتقاد احمدپورى، مترجم؛
ايجاد بانك ترجمه به عرصه ادبيات رونق مى بخشد
احمد پورى گفت: نبود بانك ترجمه و نشريات نقد ادبى موجب ركود عرصه ادبيات به خصوص در حوزه ترجمه شده است. احمد پورى؛ مترجم؛ در گفتگو با مهر، درباره وضعيت ترجمه در سال ۸۶ گفت: «متاسفانه امسال شاهد رشد كمترى در حوزه ترجمه بوديم. شايد اين طور بتوان گفت كه در مجموع ترجمه قابل توجهى كه بتواند در ذهنها بماند و ماندگارى خود را حفظ كند امسال نديدم.» وى افزود: «يكى از نقصانهاى اين حوزه نبود و يا كمبود نشريات ادبى در زمينه نقد ترجمه است. در اروپا به وفور چنين نشرياتى وجود دارد كه به نقد و بررسى آثار ترجمه اى مى پردازند و از رهگذر همين نقدهاست كه مترجم و همچنين نويسندگان مى توانند به نقاط ضعف و قوت خود پى ببرند. »اين مترجم ادامه داد: «البته در كنار اين نقدها نيازمند يك بانك ترجمه نيز هستيم كه هرگز در ايران، شرايطى براى پا گرفتن چنين مركزى وجود نداشته است. با اين اوصاف بايد گفت مترجمان بر اساس وظيفه انسانى و ادبى خود با وجود همه مشكلات موجود مى بايست به كار ادامه دهند و كمبودها باعث ايجاد دلسردى در آنان نشود.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
يك نويسنده:
آيات قرآن پيوندى جدانشدنى با ادبيات شفاهى نوروز دارند
|
|
|
آيات و مفاهيم قرآن در تمام جلوه هاى فرهنگ اين مرز و بوم اثر گذاشته است و اين مفاهيم، پيوندى جدانشدنى با ادبيات شفاهى نوروز دارد. منوچهر احترامى؛ نويسنده و پژوهشگر؛ با اشاره به تأثيرات مراسم آيينى اسلام در ادبيات شفاهى نوروز به خبرگزارى قرآنى گفت: «ادبيات آيينى و اعتقادات ما در تمام جلوه هاى زندگى و فرهنگ شفاهى اثر گذاشته است و يك جلوه آن در نوروز ديده مى شود؛ براى مثال زمانى كه سال تحويل مى شود آيا تى از قرآن كريم خوانده مى شود.» او با توجه به راه يافتن برخى از اين اعتقادات به ضرب المثل ها بيان كرد: «اعتقادات بسيارى در ضرب المثل ها و در قصه هاى قومى منعكس شده و آن ها را تغيير داده است. در حال حاضر بسيارى از قصه هاى آيينى ما با آن چه اقوام ديگر به آن اعتقاد دارند مشترك است و بسيارى از داستان هاى آن ها نيز باتوجه به معيارهاى اسلامى پايان بندى و به صورت كاملا اعتقادى نتيجه گيرى مى شود. » اين طنزپرداز، رابطه اعتقادات دينى و قومى را متقابل برشمرد و افزود: «طبيعى است كه در يك ارتباط مستقيم، رفت و برگشت بين اعتقادات دينى و قومى وجود دارد و اين رفت و برگشت در ذيل ادبيات شفاهى و ادبيات كتبى ديده مى شود و به همين دليل بسيارى از ضرب المثل ها از ادبيات فارسى به فرهنگ شفاهى راه يافته است.» احترامى تصريح كرد: «اعتقادات مردم هميشه در ادبيات شفاهى ماندگار است و ادبيات رسمى يا مكتوب تحت تأثير اين ادبيات غير رسمى قرار مى گيرد و بر آن سايه مى اندازد و بدون اين كه برنامه ريزى شود مردم مى توانند تفكرات روزمره خود را در آن ببينند.» وى درباره تأثير باورهاى آيينى در ساير كشورهاى فارسى زبان تصريح كرد: «به هرحال در مناطق جغرافيايى مختلف اعتقادات آيينى و قومى بسيار قوى وجود دارد كه اين اعتقادات هماهنگى بين اديان و آداب و رسوم ها را ايجاد كرده است.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
تماشاخانه سنگلج، ميزبان رپرتوآر نمايش هاى آيينى سنتى
|
|
|
تماشاخانه «سنگلج» سال ۸۷ برنامه هاى اجرايى خود را با برگزارى رپرتوار نمايش هاى منتخب جشنواره آيينى سنتى و تعهدات پيشين خود ادامه مى دهد. اتابك نادرى؛ مدير تماشاخانه سنگلج؛ با اعلام اين مطلب به ايسنا گفت: «شش نمايش به عنوان برگزيده هاى سيزدهمين جشنواره تئاتر آيينى سنتى پيش از بازسازى به تماشاخانه سنگلج معرفى شدند كه به دليل روند بازسازى مجموعه و به طول انجاميدن آن، اين تعهدات به سال آينده موكول شد. » او همچنين با اشاره به تعهداتى كه از ابتداى سال جارى براى اجراى عمومى در تماشاخانه «سنگلج» باقى مانده بود، عنوان كرد: «در حال حاضر نمايش عروسكى «مثل هاى عروسكى» به كارگردانى فرناز بهزادى از ابتداى سال براى اجرا در اين مجموعه باقى مانده است كه بعد از اتمام تعطيلات نوروزى اجراى اين نمايش آغازگر فعاليت هاى سنگلج خواهد بود.» نادرى در ادامه به برگزارى جلسات نمايشنامه خوانى آثار ايرانى اشاره كرد و افزود: «با راه اندازى كافه تئاتر سنگلج، از سال آينده و همزمان با آغاز اجراهاى عمومى نمايش ها قرار است، سلسله جلسات نمايشنامه خوانى آثار ايرانى را آغاز كنيم و در كنار آن ميزبان جلسات پرده خوانى و نقالى هم باشيم.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
تشريح برنامه هاى سال آينده شوراى انتشارات و پژوهش تئاتر
نغمه ثمينى به شوراى انتشارات و پژوهش اداره كل هنرهاى نمايش پيوست. به گزارش ايسنا اين نمايشنامه نويس، پژوهشگر و منتقد تئاتر همراه با فرزان سجودى، نصرا... قادرى، مهرداد رايانى مخصوص، محمدعلى خبرى و محمد حسين ناصربخت از سال ۸۷ در شوراى پژوهش و انتشارات اداره كل هنرهاى نمايشى فعاليت خواهند كرد. همچنين به گفته ناصربخت مدير دفتر انتشارات و پژوهش قرار است در سال آينده جلسات نمايشنامه خوانى ويژه نمايشنامه هايى كه توسط اين دفتر منتشر شده اند، برگزار شود. او از برگزارى مراسم رونمايى كتابهايى جديد به عنوان ديگر برنامه دفتر انتشارات و پژوهش درسال ۸۷ ياد كرد و گفت: «با برگزارى اين جلسات زمينه معرفى بهتر اين كتابها فراهم خواهد شد. » ناصر بخت توضيح داد: «دو ميزگرد با موضوعات فرماليسم و معنا در تئاتر از منظرهاى گوناگون و تئاتر، جامعه مشخص شده كه اوايل سال آينده برگزار مى شوند. »
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
«فقر جهانى» برنده جايزه ادبى ۱۵ هزار دلارى
جايزه كتاب «ليونل گلبر» ۲۰۰۸ به كتابى با موضوع فقر جهانى تعلق گرفت. به گزارش ايسنا، پائول كولير مدرس اقتصاد دانشگاه آكسفورد - موفق شد براى كتاب «آخرين ميليارد» (چرا فقيرترين كشورها در حال سقوط هستند و چه مى توان كرد؟) جايزه كتاب «ليونل گلبر» را به دست آورد. اين جايزه هرساله به نويسنده بهترين اثر غيرداستانى اعطا مى شود كه به موضوعات جهانى مى پردازد و روزنامه اكونوميست انگلستان، آن را مهم ترين جايزه غيرداستانى جهان ناميده است. در كتاب يادشده، «كولير» معتقد است بالغ بر۹۸۰ ميليون نفر از مردم جهان، ساكن كشورهاى در مخمصه افتاده اى هستند كه به سوى يك حفره سياه حركت مى كنند. به گفته وى، بسيارى از اين مردم در آفريقا هستند؛ اما فقر شديد در كشورهاى ديگرى چون بوليوى، كلمبيا، لائوس و... به چشم مى خورد.
|
|
|
|
|
|
|
|