سرويس گردشگرى: قلعه رودخان در فاصله ۲۰كيلومترى جنوب غربى فومن و در ارتفاع ۶۵۵ تا ۷۱۵مترى از سطح دريا، در بلندترين نقطه كوه قرار دارد. براى رسيدن به قلعه، بايد از شهر فومن، روستاهاى گشت، كردمحله، گشت رودخان، سياه كش، سيدآباد و قلعه رودخان عبور كرد و بعد، از روستاى حيدرآلات تا قلعه كه حدود ۵كيلومتر است را با پاى پياده طى كرد. زمان لازم براى طى كردن اين مسير با پاى پياده حدود يك ساعت و نيم است كه مقدارى از آن را بايد از طريق پله هاى احداثى كه توسط ميراث فرهنگى گيلان ساخته شده، طى كرد. در بدو ورود و پديدارشدن قلعه، نظر هر بيننده اى به دروازه عظيم بالا و برج با هيبت آن جلب مى شود. در طرفين دروازه، دو پايه بلند وجود دارد كه محل استقرار محافظان قلعه بوده است. ورودى دروازه با ۵سكو از جنس سنگ لاشه به ارتفاع يك متر ساخته شده است. بناى قلعه از سنگ و آجر ساخته شده و در بخش هاى آسيب پذير و حساس، از سنگ و ساروج استفاده شده و در بيشتر اتاق ها، برج ها و سقف هاى گنبدى شكل آن، آجر و گچ به كار رفته است. اين قلعه كه به «قلعه حسامى» نيز شهرت دارد، با وسعتى بيش از ۵/۲هكتار و بارويى به طول يك هزار و ۵۵۰متر، داراى ۴۲برج و ديده بانى است. اين قلعه مهم تاريخى، مدت ها تخت گاه و مركز فرمانروايى گيلان بوده است. گفته مى شود اين بنا متعلق به دوره ساسانى است كه طى حوادث و رويدادها، تخريب و در زمان حكومت سلجوقيان تجديد بنا شده. اين قلعه از پايگاه هاى مبارزاتى اسماعيليان بوده كه تا دوره زنديه نيز مورد استفاده حكام و فرمانروايان محلى قرار مى گرفته و به نظر مى رسد پس از آن، ديگر مورد استفاده قرار نگرفته و متروك مانده است. اما از زمان دقيق احداث اين قلعه، در تاريخ نشانى يافت نمى شود. با توجه به اينكه شهر فومن مدتى طولانى مركز حكومت گيلان بوده، اهميت قلعه بيش از پيش قابل توجه است. براى نخستين بار، الكساندر شودزكو- محقق لهستانى الاصل- در سال۱۸۳۰ميلادى هنگام تحقيق در گيلان متوجه اين قلعه شد و در يادداشت هايش موقعيت اين بنا را چنين ثبت كرده است. وى درباره قلعه رودخان مى نويسد: «دژى است بر بالاى كوهى در قسمت علياى رودخانه اى به همين نام. بام آن سنگى است و طرفين ورودى داراى دو برج دفاعى مستحكم هستند و روى كتيبه سردر ورودى آن حك شده كه اين قلعه براى نخستين بار، در سال هاى ۹۱۸ تا ۹۲۱هـ. ق براى سلطان حسام الدين بن اميره دباج بن امير علاءالدين اسحقى تجديدبنا شد. در سمت راست قلعه، رودخانه اى به همين نام قرار دارد كه از ارتفاعات سرچشمه گرفته و آب آن از جنوب به شمال، در جريان است». كتيبه مذكور هم اكنون در موزه گنجينه رشت نگهدارى مى شود. قلعه رودخان از دو بخش تشكيل شده است:
۱- ارگ يا شاه قلعه كه محل زندگى پادشاه و حرمسراى او را در خود جاى مى داده است.
۲- قورخانه يا محل فعاليت هاى نظامى و زندگى سربازان.
در قسمت شرقى قلعه رودخان، بناهايى مخروبه وجود دارد. در قسمت شمال و جنوب، ديوارهاى محصوركننده قلعه و برج هاى نگهبانى در فواصل مختلف به چشم مى خورد. اتاق هاى هشت ضلعى كه از آجر ساخته شده نيز هنوز بر فراز برج ها ديده مى شود. مساحت بخش شرقى، كمتر از بخش غربى است. بخش شرقى شامل ۱۲ورودى، زندان، در اضطرارى، حمام، آبريزگاه و همچنين چند واحد مسكونى است. بخش غربى نيز ۱۲ورودى، چشمه، حوض، آب انبار، سردخانه، حمام، آبريزگاه، شاه نشين و چند واحد مسكونى را شامل مى شود كه به وسيله برج و بارو محصور شده است.
همكارى ايران و ايتاليا براى مرمت ارگ بم
مرمتگران ايتاليايى استحكام بخشى و حفاظت اضطرارى برج يك ارگ بم را از اول مهر۸۷ شروع خواهند كرد. براساس توافقات انجام شده ميان قائم مقام وزارت ميراث فرهنگى ايتاليا با مدير پروژه نجات بخشى ارگ بم قرار است مرمت كاروانسراى ارگ بم بر عهده ايتاليايى ها باشد. ارگ بم بزرگ ترين مجموعه خشتى جهان است كه در اثر زلزله پنج دى سال ۱۳۸۲ بيش از ۶۰ درصد از آن آسيب ديد. «اسكندر مختارى» مدير پروژه نجات بخشى ارگ بم با بيان اين مطلب به CHN گفت: «در آخرين مذاكرات صورت گرفته با پرويتى، قائم مقام وزارت ميراث فرهنگى ايتاليا قرار شد، مرمتگران ايتاليايى از اوايل مهرماه كارهاى اجرايى خود را روى برج يك ارگ بم شروع كنند.» وى افزود: «پيش از اين سرپرست مرمتگران ايتاليايى طرح هاى بازسازى و مرمت خود را به ايران داده بودند كه پس از بررسى و تصويب آن قرار شد ايتاليايى ها كار خود را از مهرماه در ايران شروع كنند.» مختارى همچنين از پيشنهاد قائم مقام وزارت ميراث ايتاليا براى بازسازى كاروانسراى داخل ارگ خبر داد و گفت: «پس از بررسى هاى انجام شده قرار شد مرمت كاروانسراى داخل ارگ نيز به ايتاليايى ها سپرده شود.» به گفته مدير پروژه نجات بخشى ارگ بم هم اكنون ايتاليايى ها مشغول در مرحله طراحى براى مرمت و بازسازى اين كاروانسرا هستند و به محض تائيد و تصويب طرح، آنها كار خود را شروع خواهند كرد. مختارى با بيان اينكه كار مرمت كاروانسرا دستكم يك سال طول مى كشد، اظهار داشت: «براى مرمت كاروانسرا در حدود ۵۰۰ هزار دلار اعتبار لازم است.» وى در بخش ديگرى از صحبت هاى خود از تاخير در تهيه نقشه هاى سه بعدى ارگ بم توسط ژاپنى ها خبر داد. تهيه نقشه سه بعدى ارگ بم با هدف بالا بردن دقت مراحل احيا و بازسازى مجموعه ارگ در دستور كار قرار گرفته است. مدير پروژه نجات بخشى ارگ بم علت اين تاخير را ناقص بودن اطلاعات و عكس هاى موجود عنوان كرد و گفت: «كميته نجات بخشى ارگ بم به ژاپنى ها پيشنهاد داده است تا كارشناسان خود را براى ساخت مدل سه بعدى ارگ بم به ايران اعزام كنند.» به گفته مختارى هنوز ژاپنى ها جوابى به اين پيشنهاد ايران نداده اند. سال گذشته مؤسسه ملى اطلاعات ژاپن و دانشگاه تهران ترسيم نقشه سه بعدى چند اثر شاخص ارگ بم شامل دروازه ورودى، بازار، سربازخانه، اسطبل و خانه سيستانى ها را به پايان رساند.
برگزارى نمايشگاه مجازى گردشگرى ايران در عيد فطر
رئيس ستاد تبليغات و نمايشگاه هاى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى از راه اندازى نمايشگاه گردشگرى مجازى در عيد فطر خبر داد. به گزارش ميراث آريا محمد حسين برزين ضمن اعلام اين خبر گفت: چند شركت مسئوليت راه اندازى و انجام كارهاى سايت را برعهده گرفته اند تا اين نمايشگاه روز عيد فطر افتتاح شود. وى گفت: اين نمايشگاه در طول ۷ روز هفته و به صورت ۲۴ ساعته در تمام ايام سال قابل بازديد خواهد بود، در حالى كه نمايشگاه هايى كه در طول سال و به شكل عادى برگزار مى شود، چند روزه هستند و تنها تعدادى از افراد مى توانند در آن غرفه داشته باشند، اما در نمايشگاه مجازى فضا و زمان نامحدود است. در اين نمايشگاه همه آژانس ها و دفاتر خدمات مسافرتى، ايرلاين ها، گروه هاى هتل ها و دست اندركاران صنعت گردشگرى مى توانند خدمات و امكانات خود را معرفى كرده و ۲۴ ساعته آن را به روز كنند. وى گفت: فعاليت در اين گونه نمايشگاه ها امروزه در دنيا مرسوم است و با راه اندازى اين سايت شرايطى را فراهم خواهيم آورد تا مخاطبان بسيارى از سراسر جهان با دست اندركاران گردشگرى كشورمان آشنا شوند. برزين راه اندازى اين نمايشگاه را باعث رونق گردشگرى كشور و افزايش توريست ها ورودى دانست و تأكيد كرد: احتمال ورود شركت هاى غير مجاز به اين سايت غيرممكن است. امروزه بسيارى از مبادلات در جهان از طريق اينترنت انجام مى شود بنابراين امنيت لازم دراين زمينه وجود دارد علاوه بر اين ما هم كه برگزاركننده اين نمايشگاه هستيم فيلترهاى لازم را درنظر گرفته ايم. وى همچنين افزود: ما تمام تلاشمان را مى كنيم تا زمينه ارتباط اين سايت با مجامع بين المللى گردشگرى و سايت هاى معتبر دنيا و همچنين سايت هاى جست وجو فراهم شود.
ارسال پرونده شهر تاريخى يزد تا اواخر شهريورماه به يونسكو
مدير پايگاه ميراث فرهنگى شهر تاريخى يزد گفت: پرونده اين شهر تاريخى با هدف ثبت در فهرست ميراث جهانى آماده شده و فقط ترجمه آن براى فرستادن به يونسكو باقى مانده است. محمدحسن خادم زاده در گفتگو با ايسنا، در توضيح روند تهيه پرونده شهر تاريخى يزد براى ثبت در فهرست آثار ملى، اظهار كرد: نخست با ارائه پيشنهاد تهيه پرونده براى ثبت آن در فهرست ميراث جهانى به شهردار و شوراى شهر يزد، برخى معابر اصلى شهر كه محور فرهنگى ـ تاريخى محسوب مى شدند، مرمت شدند و طرح در حد كليات پذيرفته شد. وى ادامه داد: جزئيات طرح نيز كه چگونه و در چه زمانى تهيه شود و كار اجرايى آن چه روندى داشته باشد، جداگانه پيگيرى شد. همچنين مستندسازى و معرفى شهر، يك بخش جدى براى تهيه پرونده بود. روى طرح تفصيلى بافت تاريخى شهر نيز اجماع داشتند كه از اين نظر، پرونده تقريباً آماده شده است. مدير پايگاه ميراث فرهنگى شهر تاريخى يزد درباره ساخت وسازهاى غيرمجاز انجام شده در شهر يزد به عنوان موانعى براى ثبت جهانى بافت تاريخى، بيان كرد: تا جايى كه محدوده ثبتى شهر است و در عرصه و حريم قرار دارد، ساخت وساز غيرمجاز فقط كتابخانه مركزى يزد بود كه آن نيز براساس صورت جلسه امضاشده توسط مسئولان شهر، جمع مى شود. اكنون ديگر مشكل خاصى در اين زمينه نداريم و در جلسه اى كه حدود يك ماه پيش با حضور مسئولان استان، نماينده استاندار، شهردار، فرماندار و رئيس شوراى شهر تشكيل شد، به ضوابطى رسيديم كه مورد توافق همه است. خادم زاده گفت: بحث ديگرى در اين زمينه، بررسى انجام كارها و برنامه ريزى ها در شهر يزد براى ۱۰ سال آينده بود كه اين مسأله نيز تقريباً تنظيم شده و به پايان رسيده است و در روزهاى آينده، بحث آن تكميل مى شود. وى اصلى ترين مشكل را براى تكميل پرونده ثبت جهانى شهر تاريخى يزد، بحث اعتبار براى ترجمه و كسرى هاى موجود دانست و ادامه داد: براى اين كار، حدود ۲۰ ميليون تومان اعتبار نياز داريم. چندى پيش با رئيس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى ـ اسفنديار رحيم مشايى ـ صحبت هايى در اين باره شد و او قول پيگيرى داد كه اميدواريم زودتر به نتيجه برسد.
واگذارى بيش از ۲۸ بناى تاريخى به بخش خصوصى
براساس برنامه ريزى هاى انجام شده قرار است تا پايان سال صد بنا و مكان تاريخى به بخش خصوصى واگذار شود. مديركل صندوق بهره بردارى از اماكن تاريخى در گفتگو با ميراث آريا ضمن بيان اين مطلب افزود: از مجموع صد اثر ياد شده تاكنون ۳۰ بناى تاريخى به بخش خصوصى واگذار شده است و بقيه آثار نيز در دست واگذارى است. على اصغر پرهيزكار با اشاره به اينكه تا پايان سال جارى به واگذارى ۱۰۰ بناى تاريخى خواهيم رسيد خاطرنشان كرد: بناهاى ياد شده در شهرهاى تاريخى مانند اصفهان، مشهد و كاشان متمركز هستند و براساس گزارش هاى موجود بيشتر اين بناهاى تاريخى در شهر يزد متمركز شده اند. به گفته اين مقام مسئول در صندوق احيا و بهره بردارى از اماكن تاريخى اگر چه برخى از شهرهاى تاريخى كشور داراى بنا يا كاروانسراى تاريخى هستند اما تا كنون سرمايه گذاران براى سرمايه گذارى به اين شهرها مراجعه نكرده اند. از سوى ديگر قرار نيست كه سرمايه گذار از بودجه دولت براى مرمت اين بناها استفاده كند. وى با اشاره به اينكه در صندوق بهره بردارى از اماكن تاريخى رديف بودجه اى براى اين امر در نظر گرفته نشده است اظهار داشت: سرمايه گذار بخش خصوصى بناها و كاروانسراهاى تاريخى را از محل سرمايه گذارى هاى خود مرمت و احيا مى كند به همين دليل روند واگذارى هاى طولانى مدت مى شود.
راه هاى دريايى، مسيرجديد توسعه گردشگرى آسيا
چهار كشور روسيه، چين، ژاپن و كره جنوبى به منظور گسترش روابط تجارى و گردشگرى خود، اقدام به ايجاد راه هاى دريايى مشترك مى كنند. اين راه حداقل ۸۰۰ كيلومتر از درياى ژاپن را در برمى گيرد و از بندر هويچان چين شروع و پس از گذشت از ژاپن و روسيه وارد بندر كره جنوبى مى شوند. ايجاد مراودات اقتصادى، گسترش فعاليت هاى گردشگرى و تقويت بازاريابى تجارى در منطقه شرقى آسيا اهداف مقامات ذى ربط عنوان شده است. به گزارش ميراث آريا طبق آمار به دست آمده اين آبراه قادر به جابجايى كشتى ها و قايق هاى مسافرتى تا سقف وزن ۱۵ هزار تن بوده و مى تواند روزانه بيش از ۵۰۰ مسافر را از مناطق مختلف جابه جا كند. مسئولان اميدوارند با شروع ماه بعد عمليات اجرايى اين پروژه انجام گيرد.
اتمام مرمت عمارت فكرى هرمزگان تا پايان سال
مرمت عمارت فكرى استان هرمزگان طى سه سال اخير ۷۰ درصد پيشرفت فيزيكى داشته و پيش بينى مى شود تا پايان سال جارى به اتمام برسد. عباس نوروزى، معاون ميراث فرهنگى سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى استان هرمزگان با بيان مطلب فوق به ميراث آرياگفت:اين پروژه از سال ۸۴ با اقدامات مطالعاتى آغاز شده است و مرمت اين عمارت با ۱۶۰ ميليون تومان اعتبار از محل اعتبارات استانى تا پايان امسال به پايان خواهد رسيد.وى در خصوص اقدامات مرمتى در عمارت فكرى گفت:به منظور تعويض در و پنجره عمارت فكرى امسال براى اين خانه در و پنجره چوبى و قديمى خريدارى شده است.نوروزى در ادامه با بيان اينكه قسمتى از ضلع شرقى و غربى حياط مركزى مرمت شد،افزود: قسمت جلويى اين عمارت بخش ادارى و قسمت پشتى آن موزه مردم شناسى است كه اتاق هاى وابسته به اين موزه مرمت شده است و در صدد هستيم مرمت اين موزه را تا پايان سال به اتمام برسانيم.معاون ميراث فرهنگى استان هرمزگان خاطر نشان كرد: طرح مرمت اين موزه مردم شناسى به صورت كامل و جامع تهيه شده است و اقداماتى كه در حاضر صورت مى گيرد بر طبق برنامه اى است كه در سال ۸۴ تهيه شد. خانه فكرى يا (عمارت فكرى) در شهرستان بندر لنگه واقع شده و از نقاط ديدنى استان هرمزگان در جنوب ايران است. قدمت اين بنا به ۷۵ سال مى رسد و توسط مرحوم عبدالواحد فكرى ، از تجار معروف بندرلنگه ساخته شد و مساحتى بيش از۲۶۰۰ متر مربع دارد .
جزيره موريس، دومين منطقه برتر حفاظت شده يونسكو
سازمان يونسكو، جايزه دومين منطقه حفاظتى ثبت شده در فهرست ميراث جهانى را به جزيره موريس در اقيانوس هند، اعطا كرد.به گزارش chtn، كوهستان لومورن پناهگاه بردگان طى قرون هجدهم و نوزدهم ميلادى به عنوان دومين منطقه حفاظتى ميراث جهانى يونسكو برگزيده شد.كوهستان لومورن، به دليل موقعيت دور افتاده خود محل امنى براى بردگان بوده كه به اميد آزادى از مناطق اسارت خود گريخته و به آن پناه مى آوردند. اين منطقه براى سال ها سمبل آزادى بردگان از دست اسارت قلمداد مى شده است.