برنده جايزه صلح نوبل در مصاحبه با روزنامه آلمانى تاگس اشپيگل با اشاره به ناكارآمدى جامعه بين الملل در حل مشكلات بين المللى، كم كارى  برخى مقامات بين المللى را مسئول بحران جارى مالى در جهان دانست. به گزارش ايسنا به نقل از روزنامه آلمانى تاگس اشپيگل، متن مصاحبه صورت گرفته با مارتى آهتيسارى رييس جمهور سابق فنلاند و برنده جايزه صلح نوبل به شرح زير است: تاگس اشپيگل: آقاى آهتيسارى شما از سال ها پيش به عنوان كانديداى دريافت جايزه صلح نوبل مطرح بوده ايد، اما امكان كسب اين جايزه هر بار از شما سلب شد. اكنون نظر شما در مورد اين جايزه چيست؟ آهتيسارى: اين خبر براى من بسيار مسرت بخش بود. بايد اعتراف كنم كه من سال گذشته آرزو داشتم كه اين جايزه به من تعلق گيرد. بسيار خوشحالم كه اعطاى اين جايزه باعث تشويق ديگران براى انجام كارهاى مشابهى همانند كارهايى كه من انجام دادم، مى شود. تاگس اشپيگل: به نظر شما يك ميانجى و واسطه خوب بين المللى چگونه به نظر مى رسد؟ آهتيسارى: يك ميانجى و واسطه صلح در سطح بين الملل بيش از هر چيز ديگر به اعتماد تمام شركت كنندگان و طرف هاى درگير در مذاكرات بين المللى نيازمند است. من در برخى موارد بسيار سرسختانه عمل مى كنم. احزاب درگير بايد بدانند كه آن ها بايد به تمام مواردى كه نسبت به آن متعهد شده اند، پايبند بمانند. در مذاكرات مربوط به كوزوو يكى از حضار و افراد شركت كننده اظهار داشت كه وقتى آهتيسارى به عنوان ميانجى بين المللى حضور دارد، در اين صورت ما مى دانيم با چه كسى مشغول كار هستيم. البته من اين گونه حرف ها را تنها تعريف و تمجيد مى دانم. من در ديگر فرايند هاى مربوط به صلح نيز تجربه كرده ام كه افراد درگير در اين جريان ها تمايل به نرم خويى دارند، اما من اين را نمى خواهم. من فقط به دنبال حل مشكل هستم. بايد در چنين مواردى بسيار عملگرا بود، همان طورى كه ما در جنگ سال  ۱۹۹۹ كوزوو عمل كرديم. تاگس اشپيگل: در شرايط فعلى كوزوو مستقل است و قانون اساسى نيز تا اندازه اى برپايه برنامه هاى پيشنهادى شما شكل گرفته است. اما صربستان از ابتدا اين برنامه را به سختى رد كرد. چرا انعقاد توافقنامه اى كه صربها نيز با آن موافق باشند، غير ممكن به نظر مى رسد؟ آهتيسارى: صر ب ها از اين كه تاريخ تحولات كوزوو را واقع بينانه نظاره كنند، امتناع مى كنند. اين مساله، مشكلى كلى است كه ما با آن در شرايط فعلى نيز روبرو هستيم. كاملا اشتباه است كه بگوييم ميلوسويچ و ديگران تنها مقصران بحران كوزوو بودند. راه حل ارائه شده براى اين بحران، بسيار پيشگيرانه بود. پيام اين راه حل اين بود «هنگامى كه يك ديكتاتور در يك كشور سعى كند با برخى از شهروندان آن كشور بدرفتارى كند، در اين صورت اين رفتار با تبعاتى همراه خواهد شد. اين گونه رفتار  هاى ناعادلانه باعث دخالت و ميانجيگرى مقامات مسئول بين المللى خواهد شد. اعلام استقلال كوزوو نيز در اين مورد به معناى نتيجه دخالت نيروهاى بين المللى است.
تاگس اشپيگل: درشرايط فعلى سازمان ملل نقش قابل توجهى را درمديريت بحران هاى بين المللى ايفا نمى كند. علت اين مشكل چيست؟ آهتيسارى: جاى تاسف است كه به علت كم كارى برخى مقامات بين المللى، از برخى تنش ها بحران هاى جديدى تشكيل شده است.
كشمير، سريلانكا و خاورميانه نمونه اى از اين مناطق هستند.خجالت آوراست كه ما نتوانسته ايم رويكرد جدى و سرسختانه را عليه افرادى اتخاذ كنيم كه از حل اين بحران ها جلوگيرى كرده اند. البته من عقيده ندارم كه ما بايد با عمليات نظامى در برابر اين جريان ها وارد عمل شويم. استفاده از خشونت قادر به ايجاد راه  حلى هميشگى و مستمر نيست. ما به نيروهاى حافظ صلح نياز داريم و بايد در برابر اعضا و طرف هاى درگير روشن تر و قاطعانه ترعمل كنيم. در مورد وضعيت سريلانكا نيز من هميشه و بيش از پيش عصبانى مى شوم. دولت اين كشور تلاش مى كند كه جنگ را با توسل به اسلحه حل كند، گرچه دولت مى داند كه از اين طريق هيچ موفقيتى حاصل نخواهد شد. من از اين مساله ناراحت هستم كه ما اجازه داديم اين مساله اتفاق بيفتد و شرايط تا اين حد بحرانى شود. چگونه ما مى توانيم از كشورهاى در حال توسعه انتظار احترام داشته باشيم هنگامى كه ما اينگونه عمل مى كنيم. تاگس اشپيگل: علت چنين اقداماتى از سوى مجامع بين المللى چيست؟ آهتيسارى: اين مساله به نبود خواست سياسى مجامع بين المللى بر مى گردد. ما عادت كرده ايم كه اين گونه جنگ ها وجود داشته باشند و ما هم در برابر آن بسيار منفعلانه عمل كنيم. تاگس اشپيگل: انتظار شما از دولت هاى مختلف چيست؟ آهتيسارى: دولت ها بايد از موسسات حقوق بشرى و صلح طلب و افرادى همچون من حمايت كنند. براى مثال در مورد سريلانكا بايد بگويم كه زمان آن رسيده كه مجامع بين المللى فعالانه عمل كنند. بايد از سوى مجامع بين المللى اعمال فشار شود تا از اين طريق مذاكرات جدى اى انجام شود. البته اين چيزى است كه من به تنهايى نمى توانم عهده دار آن شوم. من شخصا نمى توانم بپذيرم كه ما در برابر سيل انسان هاى كشته شده بيگناه سكوت كنيم. تاگس اشپيگل: شما بالاترين تهديد براى صلح جهانى را در جهان امروز چه مى دانيد؟ آهتيسارى: طى ۱۰ سال گذشته، حدود  ۲/۱ و  ۳/۱ ميليارد جوان وارد بازار كار شده اند. حدود  ۳۰ ميليون تن از اين افراد تاكنون توانسته اند صاحب كار شوند. حال اين سوال پيش مى آيد كه تكليف يك ميليارد انسانى كه زير  ۳۰ سال هستند و كارى ندارند چه مى شود؟ اين براى همه ما چالشى بزرگ است. اما ما قادريم كه بر اين مشكل فائق شويم. اين افراد جوان هم درصورتى كه آموزش ببينند مى توانند كار پيدا كنند. من نمايندگى يك سازمان را در دوحه بر عهده دارم كه وظيفه اين سازمان حل مشكل فوق در خاورميانه و شمال آفريقا است. براى اين كه ما بتوانيم با تروريسم مبارزه كنيم بايد به افرادى كه هيچ آرزو و اميدى ندارند، كار بدهيم.
تاگس اشپيگل: بعد از پايان جنگ در گرجستان صحبت از شروع جنگ سردى جديد بود. نظر شما در اين مورد چيست؟ آهتيسارى: هيچ كشورى در غرب وجود ندارد كه به دنبال راه اندازى جنگ سرد جديد عليه روسيه باشد.
اين گونه اظهارات خنده دار است. وظيفه اتحاديه اروپا اين است كه دولت جديد آمريكا را متوجه ارزش هاى سنتى اش كند. براى اين كار ما به همكارى هاى دوجانبه نيازمنديم.
تاگس اشپيگل: آيا به نظر شما بحران  مالى مى تواند به خطرى براى ثبات تبديل شود؟ آهتيسارى: اقدامات بى شمارى در اين زمينه انجام شده است. اما مطمئنا چند سالى طول خواهد كشيد تا ما بار ديگر به شرايط طبيعى بازگرديم.
تاگس اشپيگل: پروژه بعدى شما چيست؟ آهتيسارى: در حال حاضر ما بر روى پروژه اى در ليبريا كارمى كنيم. مردم مناطق جنگى اكنون از ما تقاضاى كمك دارند. ما به دنبال اين مساله هستيم كه آيا مى توانيم به اين افراد كمك كنيم يا نه. وظيفه هميشگى ما اين است.