|
تركمنستان و توسعه همكاريها با آمريكا
|
|
|
روابط واشنگتن و عشق آباد از زمان انتخاب« قربان قلى بردى محمداف» به رياست جمهورى تركمنستان رو به گسترش بوده، ولى تلاش هاى مقامات دوكشور طى ماههاى اخير بويژه از زمان قطع صادرات گاز اين كشور به روسيه تشديد شده است. به گزارش ايران شرقى، عليرغم آنكه واشنگتن درزمان وشرايط خاص و براى رسيدن به اهداف خود از اهرمهاى فشارى نظير « نبود دموكراسى» و «عدم رعايت حقوق بشر» عليه اين كشور استفاده مى كند، اما مقامات آمريكايى حداقل درسه سال گذشته و پس از انتخاب«بردى محمداف» به رياست جمهورى تركمنستان از اين تعابير عليه وى استفاده نكرده اند و به نظر مى رسد واشنگتن با هدف نزديكى بيشتربه عشق آباد و اهميتى كه تركمنستان به خاطر موقعيت جغرافيايى و راهبردى خود به خصوص در زمينه معادن نفت وگاز دارد، توجه ويژه اى به اين كشور آسياى مركزى نشان مى دهد. از سوئى، آمريكا به منظور جلوگيرى از گسترش نفوذ چين و روسيه در تركمنستان و حتى جلوگيرى از دوستى بيشتر عشق آباد با برخى دولتهاى منطقه و همسايه نظير ايران از برخى مسايل داخلى اين كشور آسياى مركزى چشم پوشى كرده و تنها گسترش روابط با اين كشور را دراولويت اصلى سياست خارجى خود قرارداده است. ازسوئى ديگر مرزهاى گسترده تركمنستان با جمهورى اسلامى ايران، افغانستان و درياى خزر بر اهميت اين كشور افزوده است. واشنگتن به بهانه كمك به برقرارى امنيت و مبارزه به اصطلاح تروريسم در افغانستان كه تاثير مستقيمى نيز در امنيت پايدار تركمنستان دارد، برخى تسهيلات از جمله اجازه عبور كالاهاى ناتو از طريق زمينى به افغانستان، استفاده از فرودگاه هاى اين كشور ازعشق آباد گرفته است. علاوه بر اين، آمريكا قصد پس از خروج نيروهاى خود از عراق آنها را در افغانستان متمركز كند كه اين موضوع اهميتى دو چندان براى گسترش روابط با كشورهاى آسياى مركزى و به ويژه تركمنستان براى آمريكا ايجاد كرده است. بنابراين آمريكا با اعلام حمايت از سياست هاى «بردى محمداف» در زمينه هاى مختلف به خصوص تامين امنيت انرژى و برقرارى صلح در منطقه، قصد همسو كردن بيشتر اين كشور با سياست هاى خود در منطقه را دارد و براى نيل به اين مقصود آنچنانكه گفته شد، آمريكا علاوه برتوجه به همكاريهاى سياسى، اقتصادى وحتى امنيتى، با تركمنستان موضوع همكاريهاى فرهنگى با اين جمهورى نيز درراستاى ازبين بردن برخى تعارضات فرهنگى و حساسيت هائى كه نسبت به حضور آمريكا دراين كشور وجوددارد را مد نظر قرار داده است. ناظران سياسى معتقدند آمريكا به شيوه هاى مختلف براى نفوذ در بخش هاى اجتماعى، فرهنگى، اقتصادى و نظامى تركمنستان تلاش مى كند. درخبرى كه به تازگى منتشر شده است، آمريكا اعلام كرده است، از سال ۱۹۹۳ميلادى تاكنون ۸۰ ميليون دلار به بخش هاى آموزشى، فرهنگى و بهداشتى اين كشور كمك كرده است. تحصيل رايگان دانشجويان تركمن در دانشگاه هاى آمريكا، آموزش نيروهاى نظامى، امنيتى و اقتصادى تركمنستان، برگزارى دوره هاى آموزشى براى پزشكان و پرستاران تركمنستان در زمينه پيشگيرى از بيماريها از ديگر مواردى است كه آمريكا به بهانه آموزش و همكاريهاى فرهنگى بين دو كشور درجهت تحت تاثير قراردادن و نفوذ درطبقه نخبگان سياسى، امنيتى، فرهنگى تركمنستان انجام مى دهد. با وجود اين تركمن ها درمقابل تاثير پذيرى ازفرهنگ آمريكا و حتى غربى ها مقاومت از خود نشان مى دهندكه استقبال كم تركمن ها از فعاليت هاى فرهنگى آمريكا به جز در حوزه آموزشى به خوبى مشهود است. تركمن ها بعلت حاكميت ديرينه فرهنگ و آداب و رسوم شرقى ها به ويژه ايران،كمتر ازفرهنگ غربى ها تاثير پذيرفته اند. هرچند كه پيروى از برخى مظاهر غربى بويژه در نوع پوشش بخشى از جوانان و نوجوانان مشهود است ولى اين افراد شمار زيادى از تركمن ها را تشكيل نمى دهدو بيشتر زنان و دختران، پسران و مردان تركمن همچنان با پوشش هاى بلند محلى در خيابان ها ظاهر مى شوند و به شدت پايبند به آداب و رسوم به جا مانده از نياكان خود هستند.
|