به همت پايگاه ميراث جهانى گنبد سلطانيه، باغ آرمگاه ملاحسن كاشى پس از مرمت و احياء به باغ موزه مشاهير ايلخانى تبديل مى شود.محمدرضاقربانزاده، مدير اجرايى گنبد سلطانيه با اعلام اين خبر به CHN گفت: مرحله دوم پروژه احياء باغ آرامگاه ملاحسن كاشى آغاز شده و براى آن طرح جامع مرمتى ديده شده است. اين مجموعه پس از احياء و مرمت به باغ موزه مشاهير ايلخانى تبديل مى شود. استحكام بخشى و مرمت آرامگاه، پياده روسازى، نورپردازى و... از جمله برنامه هاى مرمتى مرحله دوم احياء باغ موزه آرامگاه ملا حسن كاشى است كه انجام مى شود. قربانزاده گفت: از چند سال قبل مطالعات گسترده اى براى شناخت مشاهير و بزرگان دوره ايلخانى آغاز شده كه نتايج آن در چندين گزارش مفصل جمع آورى شده است. به اين ترتيب پايگاه ميراث جهانى گنبد سلطانيه آمادگى كافى براى راه اندازى موزه مشاهير دوره ايلخانى را در باغ موزه آرامگاه ملاحسن كاشى دارد.
تا كنون مرمت هاى گسترده اى هم در گنبد سلطانيه انجام گرفته كه از آن جمله مى توان به اتمام مرمت گنبد سلطانيه، برج و بارو و تزئينات آن اشاره كرد. به گفته قربانزاده، بيش از ۲۰۰ نيروى كار در گنبدسلطانيه كار مى كنند كه در مقايسه با ديگر پايگاه ها، گنبد سلطانيه از نيروى كار زيادى بهره مى برد. مرمت سكه هاى دوره ايلخانى نيز از ديگر كارهاى انجام گرفته در گنبد سلطانيه است.
گنبد قابوس ؛ از مفاخر معمارى قرن چهارم
سرويس گردشگرى ـ فاطمه ميرزايى: گنبد كاووس يا گنبد قابوس يكى از آثار باستانى ايران است كه از نقطه نظر عظمت معمارى، ويژگى هاى هنرى و تكنيكى در زمره بزرگ ترين مفاخر معمارى قرن چهارم هجرى قمرى به شمار مى آيد. اين بناى معروف كه يكى از بلندترين آثار تاريخى به شمار مى آيد بر فراز تپه خاكى در گنبد كاووس كه قريب به پانزده متر از سطح زمين بلندتر است قرار دارد. اين بنا در زمان سلطنت شمس المعالى قابوس بن وشمگير و در شهر جرجان كه پايتخت پادشاهان آن ديار بوده، بنا گرديده است. اين بنا از زيباترين و باشكوه ترين بناهاى اوايل دوره اسلامى است كه با وجود استفاده بسيار كم از عناصر تزئينى داراى ساختارهاى متناسب، موزون، مستحكم و زيباست كه نوعى احساس شكوه و زيبايى را به بيننده القا مى كند. ساختمان ميل در اصل متشكل از سه قسمت شالوده، ساقه و گنبد مخروطى است كه روى هم رفته ۵۵ متر ارتفاع دارد. ساقه اين ميل بر روى پايه اى مدور قرار دارد و تنها نزديك به ۲ متر آن بيرون از زمين است و براساس مطالعات به عمل آمده بخش بزرگى از آن در دل زمين فرو رفته است. خود ساق با نماى دايره اى پرده دار، بر روى اين شالوده قرار دارد و ۳۷ متر ارتفاع دارد. در بدنه ساقه بنا ۱۰ پره مثلثى شكل با فواصل معين و با تناسب و زيبايى كامل قرار گرفته است، به طورى كه علاوه بر ايجاد زيبايى، از حجم ساده و بى قواره ساقه كاسته و نيز موجب استحكام بنا شده است. تنها تزئين اين ساقه در بالاى در ورودى مشتمل بر دو رشته كتيبه كوفى آجرى است كه يكى در ارتفاع ۸ مترى از سطح زمين و ديگرى زير پا كار گنبد تعبيه شده است. عرض اين كتيبه ۸۰ سانتى متر و هر دو مشتمل بر يك عبارت تاريخى است كه سال (۳۹۷ ه.ق و ۳۷۵ ه.ش) را نشان مى دهد. اين كتيبه عارى از هرگونه تزئينات است و همچون خود گنبد تنها به استحكام و ماندگارى آن توجه شده است. خطوط و حروف كتيبه با آجر ساده قرمز رنگ كه روى آن سائيده شده بدون هيچ گونه روكشى در درون قاب هاى آجرى جاى گرفته است. خطوط كوفى ساده اين كتيبه، داراى برجستگى است و در عين حال، نوعى تراش ظريف و زيبايى متناسبى دارد كه از هر جهت با شكل ساختمان آرامگاه تناسب دارد. به علت پختگى آجر قرمز و استحكام آن هنوز پس از هزار سال، كتيبه تقريباً سالمى بر جاى مانده است. آجرهاى سخت اين بنا كه در نهايت پختگى و استحكام هستند، به علت تابش آفتاب در طول قرن ها به رنگ زرد طلايى درآمده اند كه خود بر زيبايى بنا افزوده است. شكل آجرهايى كه در بدنه بنا به كار رفته است معمولى و يكسان است، به جز آجرهايى كه در بدنه گنبد مخروطى مورد استفاده واقع شده است. گنبد مخروطى بنا به ارتفاع ۱۸ متر و بر روى ساقه بنا شده است.اين گنبد برخلاف بيشتر برج ها و گنبدهاى آرامگاهى يك پوش است و بدون هيچ واسطه اى بر روى بدنه برج قرار گرفته و شيب تند و سطح صاف و صيقلى آن به ماندگارى گنبد كمك فراوان كرده است. درون بناى گنبد قابوس ساده و تنها با اندود گچ پوشش يافته كه با گذشت زمان به سياهى گراييده است. بر بالاى سر در ورودى بنا دو رشته مقرنس زيباى ساده كار شده كه جزو اولين نمونه مقرنس هاى هنر اسلامى ايران به شمار مى رود. همچنان كه از متن كتيبه بر مى آيد اين بنا در سال ۳۹۷ ه.ق توسط شمس المعالى قابوس بن وشمگير آل زيار جهت آرامگاه شخصى بنا شده است. نامبرده كه در آن روزگار فرمانرواى گرگان بود، مردى هنرمند و دوستدار علم و هنر بود. وى در سال ۴۰۲ ه.ق يعنى ۵ سال بعد از ساخت گنبد قابوس وفات يافت.
اعلام روزهاى بازديد رايگان موزه ها در مهر ماه
روزهاى پنجم و دوازدهم مهر ماه سال جارى بازديد از موزه هاى زير پوشش سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى براى عموم رايگان است. به گزارش روابط عمومى معاونت فرهنگى و ارتباطات سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى در راستاى گراميداشت سالگرد شكست حصر آبادان و روز جهانى جهانگردى، بازديد از موزه ها و اماكن فرهنگى متعلق به سازمان ميراث فرهنگى در تاريخ پنجم مهر ماه سال جارى رايگان اعلام شده است. همچنين به پاس زحمات كاركنان نيروى انتظامى در تاريخ دوازدهم مهر ماه سال جارى بازديد از موزه ها و اماكن فرهنگى سازمان ميراث فرهنگى براى كاركنان و خانواده هاى آنها با ارائه كارت شناسايى رايگان است. خاطرنشان مى شود با توجه به اين كه دوشنبه ۱۳سيزدهم مهر ماه سال جارى روز ناجا، بيشتر موزه ها تعطيل هستند از اين رو روز بازديد رايگان، در تاريخ دوازدهم مهر ماه انتخاب شده است.
ثبت ۸۵ كليساى تاريخى در فهرست ميراث ملى
از مجموع ۴۵۰ كليساى شناسايى شده در سراسر كشور تعداد ۸۵ كليساى تاريخى در فهرست ميراث ملى كشور ثبت شده است. به گزارش ميراث آريا مدير پايگاه ميراث فرهنگى كليساهاى ايران در نشست مشترك مديران پايگاه هاى ميراث جهانى با معاون حفظ احيا و ثبت آثار تاريخى سازمان ميراث فرهنگى با بيان اين مطلب افزود:پس از بازديد از كليساهاى ياد شده عمليات نقشه بردارى و نقشه هاى معمارى و تهيه شناسنامه براى تعدادى از اين مجموع كليسا انجام شده است. شرلى عابديان در ادامه خاطرنشان كرد: درحال حاضر طرح مرمت برخى كليساها براى استان هاى كشور ارسال شده است. وى با اشاره به اين كه تهيه پرونده ثبت جهانى كليساهاى تاريخى آذربايجان شرقى و غربى تا مرحله ارسال سه سال طول كشيد اظهار داشت: اجراى عمليات نقشه بردارى ژئوفيزيكى از قره كليسا از سوى ايكوموس مورد قبول واقع شده است. به گفته اين دكتراى معمارى؛در حال حاضر تهيه و تدوين كتاب تاريخچه مسيحيان در ايران و نيز تهيه طرح آسيب هاى مرمت اضطرارى يك سرى كليسا در آذربايجان شرقى و غربى و چهار كليسا در تهران در حال انجام است.
نخستين شئ سفالى در ايلام مرمت شد
براى نخستين بار شيئ سفالى متعلق به عصر آهن دركارگاه مرمت اشيا سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى استان ايلام مرمت شد.
سرپرست معاونت ميراث فرهنگى سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى استان ايلام با بيان مطلب فوق به ميراث آريا گفت: اين ظرف سفالى در فرم دهانه تنگ با لبه صاف گلدان كوتاه و بدنه كاملا محدب و كف گرد از حفارى غير مجاز بدست آمده كاملا شكسته و رها شده بود كه توسط كارشناسان سازمان ميراث فرهنگى استان مورد مرمت و حفاظت قرارگرفت.
محمد جواد خانزادى افزود:امسال با راه اندازى كارگاه مرمت اشياء و تجهيز آن مقدمات مرمت اشياء و اموال فرهنگى در ايلام ايجاد خواهد شد.وى گفت: در اين كارگاه مرمتى و در فاز نخست اشياء سفالى در معرض آسيب، مرمت و حفاظت فنى مى شوند. معاون ميراث فرهنگى سازمان ميراث فرهنگى استان ايلام خاطرنشان كرد:استان ايلام داراى بيش از سه هزار قلم شيئ تاريخى است كه راه اندازى كارگاه و تجهيز آن يكى از ضروريات است.
اشياء زينتى گرانبهادر كشتى ۸۰۰ ساله
باستان شناسان چينى موفق به كشف بيش از ۲۰۰ شى زينتى گرانبها از يك كشتى تجارى ۸۰۰ ساله در اعماق آبهاى سواحل جنوبى اين كشور شدند. باستان شناسان در كاوشى ۴۰ روزه در آبهاى استان گواندونگ چين موفق به كشف بقايايى از يك كشتى تجارى متعلق به سلسله سلطنتى سونگ شدند كه به كشتى شماره يك درياى چين جنوبى شهرت داشته و به گفته باستان شناسان در حدود ۶۰ تا ۸۰ هزار شى تجارى را با خود حمل مى كرده است. به گفته محققان، اين كشتى براى اولين بار در اواسط سال ۱۹۸۷ ميلادى به دست باستان شناسان زيرآب چين كشف شده و بيش از چهار هزار شى زينتى طلايى، نقره اى و چينى به همراه شش هزار سكه مسى از آن به دست آمده بود. اين كشتى كه وزن آن درحدود پنج هزار تن تخمين زده شده و در حدود ۳۰ متر طول و ۱۰ متر عرض دارد، تا كنون يكى از قديمى ترين و بزرگترين شناورهاى تجارى چين شناخته شده است. به گزارش ميراث آريا، كارشناسان معتقدند اين كشتى كه به دليل شرايط محيطى و دما و فشار آب قرن ها زير آب سالم باقى مانده، امروز به عنوان مدركى كامل و شناخته شده از نحوه تجارت دريايى چين با غرب در دوره شكوفايى جاده ابريشم به شمار مى رود.
بناهاى ۹۰۰ ساله هند مقاوم در برابر زلزله
كارشناسان ابنيه باستانى هند اعلام كردند مصالح به كار رفته در ساخت بناهاى منطقه اوتاركاشى در شمال هند، آنها را در برابر زلزله مقاوم ساخته اند. به گزارش chtn، پى سنگى ساختمان ها و به كارگيرى الوارهاى مستحكم در ساخت بناهايى با قدمت نزديك به ۹۰۰ سال باعث محفوظ ماندن آنها در برابر زلزله هاى مهيب اين منطقه بوده اند. سرى واستاوا، كارشناس موسسه باستان شناسى پالو بوتانى دهلى گفت: به احتمال بسيار زياد اين بناها پس از زلزله ويرانگرى ساخته شدند كه در سال ۱۱۰۰ قبل از ميلاد اتفاق افتاده بود. وى افزود: دو ساختمان چهار و پنج طبقه نيز در برابر زلزله هاى سال ۱۷۲۰ و ۱۸۰۳ سالم باقى مانده بودند در حالى كه ديگر ساختمان هاى اطراف با خسارات بسيارى مواجه شده بودند. كارشناسان معتقدند ستون هاى چوبى به كار رفته در ساخت اين بناها، انعطاف پذيرى بالايى در هنگام وقوع زلزله به آنها مى داده و همين موضوع باعث سالم ماندن آنها شده است. مقامات سازمان ميراث فرهنگى هند معتقدند، به دليل اهميت بالاى اين ساختمان ها از لحاظ تاريخى مى توان آنها را در فهرست ميراث ملى كشور به ثبت رساند.
انگلستان قطب جديد گردشگرى ورشكستگى اروپا
وجود قوانين سهل گيرانه ورشكستگى در انگلستان و حضور روز افزون خارجى هاى ورشكسته در اين كشور، انگلستان را به مركز اصلى صنعت گردشگرى ورشكستگى اروپا تبديل كرده است. بر اساس همين قوانين، ورشكستگان خارجى مى توانند در انگلستان زندگى كرده، براى ورشكستگى خود پرونده تشكيل داده و پس از ۱۸ ماه بدون هيچگونه قرض و وامى به كشورهاى خود بازگردند. به گزارش ميراث آريا، به گفته برخى كارشناسان سود حاصله از اين نوع جديد گردشگرى و افزايش جمعيت ورشكستگان در انگلستان، حتى منجر به تشكيل موسساتى تخصصى در شناسايى شهروندان مقروض اروپايى و اسكان موقت آنها در اين كشور و تامين خدمات درمانى، مسكن و كار اين افراد شده است. كارشناسان معتقدند اگرچه اين پديده رفته رفته شكلى وسيع تر به خود گرفته است، اما پيامد هاى آتى آن براى كشور مفيد خواهد بود، زيرا هدف اكثر مهاجران به اين كشور پيدا كردن كار و رفع مشكلات خود است كه همين امر موجب ثبات چرخ هاى اقتصادى كشور خواهد شد. رفع مشكلات گردشگران ورشكسته در مدت ۱۸ ماه در انگلستان در حالى مطرح شده است كه اين معضل در ديگر كشورهاى اروپايى همچون آلمان و ايرلند هفت تا ۱۲ سال به طول مى انجامد.