Abrar Newspaper

پرويز مشرف بار ديگر گام به عرصه سياست گذاشته تا به قول خودش پاكستان را نجات دهد. وى اين بار نه با كودتاى نظامى كه با تشكيل يك حزب جديد سياسى در لندن مى خواهد در تحولات پاكستان ايفاى نقش كند. حزب رئيس جمهورى سابق پاكستان «آل پاكستان مسلم ليگ» يا مسلم ليگ فراگير پاكستان نام دارد. مشرف حكومت كنونى پاكستان را از كار افتاده و اقتصاد، مردم و كشور پاكستان را رها شده مى داند و تلاش مى كند تا از خروج نيروهاى ناتو از افغانستان جلوگيرى كند چرا كه عقيده دارد اين اشتباه را نيروهاى غربى در دوران اشغال افغانستان توسط شوروى نيز انجام دادند و پس از آن به خاطر تامين منافع خود از شورشيان در پاكستان براى نبرد عليه شوروى سابق و شكست آن استفاده كردند و پس از آن منطقه را با تمام دشوارى هايش رها كردند. مشرف در اين باره مى گويد: «غرب پس از حمله نيروى هاى شوروى سابق به افغانستان انديشه جهاد را ايجاد كرد و ده ها هزار شورشى جهادى را از سراسر جهان به منطقه آورد و آنها را تا دندان مسلح كرد. خيلى زود فراموش مى كنيم، اين آمريكا و كشورهاى غربى بودند كه اين همه احزاب جهادى را به وجود آوردند. از سال ۱۹۸۹ تا سال ۲۰۰۱ يعنى تا يازدهم سپتامبردر جريان ۱۲ سال در منطقه چه رخ داد؟ هيچ گونه برنامه اى براى تجديد فعاليت و جابجايى مجدد ۳۰ هزار جنگجو و مجاهد صورت نگرفت. آنها تا دندان مسلح بودند و تنها مى دانستند چگونه بجنگند. اين تقصير كيست؟ تقصير غرب است.» اما با همه اين سخنان تازه، احزاب اسلام گرا ميانه اى با اين ژنرال بازنشسته ندارند و نام او در صدر فهرست سياه احزاب تندرو پاكستان است. مشرف كه مى خواهد روحيه محمد على جناح موسس پاكستان را درپيش گيرد، يك عكس قائد اعظم پاكستان را دربالاى منشورحزبى نشركرده است و وعده كرده است كه عليه فقر مبارزه كند و براى همه مردم كشورش جايگاه منصفانه اى فراهم سازد. اما حقوقدانها مى گويند هرگاه مشرف به پاكستان برگردد، مى تواند بنا بر چندين مورد به محاكمه كشانده شود. ازجمله يكى هم قتل رهبر جدايى طلب بلوچهاى آن كشور است كه تخلف ازقانون اساسى پاكستان شمرده مى شود. وى كه براثر يك كودتاى نظامى درسال ۱۹۹۹ به قدرت رسيد، درسال ۲۰۰۸ ازترس اينكه به محاكمه كشانده نشود از مقامش كناره گيرى كرد. او تهديد به حبس يا اعدام مى شد. دستكم براى زمان حال امكان اقبال مشرف درسياست پاكستان ضعيف است. با نگاهى به تاريخ پاكستان مى بينيم كه فرمانروايان نظامى پاكستان در سياست هاى مردمى موفق نشده اند. اين شامل آن كسانى نيز مى شود كه در جناح مخالف حكومت قرار داشته اند.
پيشينه مشرف
در اين بخش نگاهى مى اندازيم به سابقه اين نظامى سياستمدار تا ببينيم كه شانس وى چقدر مى تواند باشد. مشرف به عنوان يك رهبر ميانه رو از سوى جهان غرب محسوب مى شد. بسيارى معتقدند كه مشرف در تمايل خود براى پل زدن بين جناح هاى اسلامى و غربى جدى است و پيشتر سخنرانى شديد اللحنى عليه تفكر ناگزير بودن «برخورد تمدنها» بين آنها ايراد نموده بود. علاوه بر اين، او اصطلاح «ميانه روى روشنفكرانه» را ابداع نمود و معتقد است كه وى يك مروج پروپاقرص براى آن است. يكى از انتظاراتى كه به هنگام به قدرت رسيدن مشرف وجود داشت اين بود كه فساد لجام گسيخته موجود در سيستم دولتى بطور كامل پاك شود. خود مشرف بيان نمود كه يك عمليات سركوب عليه فساد شروع خواهد شد اما در طى سالها در دستگاه وى، بسيارى از تحليلگران بيطرف اظهار نموده اند كه رژيم نظامى اجازه دارد تا آزادانه وارد ورطه فساد شود.
رژيم مشرف هنوز بهتر از حكومتهاى پيش از خود محسوب مى شود، چرا كه بر طبق گزارش TI در سال ۱۹۹۶ پاكستان از لحاظ فساد در رتبه دوم كشورها قرار داشت در حالى كه هندوستان در مرتبه۹ بود. مشرف شخصاً از لحاظ مالى پاك شناخته شده است. او همه عوايد حاصل از فروش چاه خود را در كتاب زندگى نامه خود «در خط آتش» ذكر نموده كه خرج تعالى اجتماعى در كشور شده است. حزب طرفدار مشرف، PML-Q، اكثريت آراء را در انتخابات اكتبر ۲۰۰۲ به دست آورد، و يك ائتلاف اكثريت با گروه هاى مستقل و متحدينش همچون MQM تشكيل داد. با اين وجود، احزاب مخالف بطور موثر مجمع ملى را دچار بن بست كردند، و از پذيرش مشروعيت حكومت مشرف خوددارى نمودند. در دسامبر،۲۰۰۳ به عنوان بخشى از سازش با گروه اسلامى اصلى مخالف، متحده مجلس عمل، يك اتحاد از راديكالهاى اسلامى از جمله جماعت اسلامى كه رهبران آن به عنوان رابط هاى اسامه بن لادن بودند، تشكيل شد و ژنرال مشرف گفت كه او به عنوان رئيس ارتش تا اول ژانويه ۲۰۰۵ كوتاه خواهد آمد. در عوض، MMA قبول كرد تا از يك تبصره در قانون اساسى حمايت كند كه كودتاى گذشته مشرف را مشروعيت داده، و برخى از كنترلها و توازنهاى رسمى را براى نظام حكومت پاكستان حفظ نمايد. در اواخر سال،۲۰۰۴ قانونگذاران طرفدار مشرف در پارلمان پاكستان، لايحه اى را از تصويب گذراندند كه به مشرف اجازه مى داد هر دو مقام را حفظ كند. در
۴ دسامبر،۲۰۰۳ ژنرال مشرف از يك اقدام تروريستى جان سالم بدر برد زمانى كه يك بمب قدرتمند چند دقيقه پس از آن كه گروه بسيار حفاظتى بدرقه وى از روى پل راولپندى عبور كردند. اين سومين مورد از يك چنين تلاشهايى در طى حكومت ۴ ساله وى بود. ۱۱روز بعد، در ۲۵ دسامبر ،۲۰۰۳ دو بمبگذار انتحارى كوشيدند تا مشرف را ترور نمايند، اما ماشينهاى حامل بمب آنها نتوانست رئيس جمهور را بكشد، در عوض ۱۶ نفر به اين وسيله كشته شدند. مشرف تنها بر اثر شيشه ضد گلوله جلوى اتومبيل خود از مهلكه جان سالم بدر برد. ظاهراً امجد فارق يك شبه نظامى به عنوان مظنون جهت سازماندهى اين گونه تلاشها محسوب شده و او در سال ۲۰۰۴ پس از يك دوره تعقيب گسترده از سوى نيروهاى پاكستانى كشته شد. در ۱۲ ژانويه،۲۰۰۲ مشرف يك سخنرانى جالب عليه افراطى گرايى ايراد كرد. او علناً هرگونه اقدامات تروريستى را محكوم نمود، از جمله آنهايى كه آن اقدامات را با نام رهاسازى اكثريت مسلمانان كشمير از حكومت هند انجام مى دهند. او همچنين قول داد با
افراطى گرايى و هرج و مرج در داخل خود پاكستان مبارزه نمايد. او همچنين از آن براى ممنوعيت سرمايه گذارى در مدرسه ها و مسجدهاى خارج از كشور استفاده نمود. در عين اعمال ممنوعيت سرمايه گذارى در موسسات آموزشى اسلامى، او اين را براى آنها الزامى نمود تا به تدريس مجموعه كاملى از رشته هاى ديگر همچون كامپيوتر بپردازند. اين به آن مفهوم است كه تعدادى از اين مراكز به دليل قطع دريافت هزينه هاى خود از پاكستانيهاى شاغل در خارج مجبور به تعطيلى آن شدند و در نتيجه نتوانستند رشته هاى اضافى كه او الزامى نموده بود، تدريس نمايند. مشرف همچنين ممنوعيتهايى را براى دسترسى دانشجويان خارجى به تعليم اسلام در داخل پاكستان مقرر نمود، تلاشى كه به عنوان يك ممنوعيت خلاف واقع آغاز شد اما سپس به دليل اعمال محدوديتها براى گرفتن ويزا در آن كشور كاهش داده شد. در ۷ دسامبر، ،۲۰۰۴ مشرف حجاب را به عنوان «يك ديدگاه واپسگرايانه از اسلام» لغو نمود.
بحران مشروعيت
كمى پس از روى كار آمدن مشرف، بسيارى از مردم به دادگاه اين كشور تقاضاهايى مبنى بر تعيين صلاحيت وى جهت احراز قدرت عرضه كردند. در ۱۲ مى ،۲۰۰۰ دادگاه عالى پاكستان به مشرف دستور داد تا در
۱۲ اكتبر ۲۰۰۲ انتخابات سراسرى را برگزار نمايد. در تلاش براى مشروعيت دادن به رياست جمهورى خود، او قول داد كه به تلاشش پس از رسيدن به احياء دموكراسى ادامه دهد، او همه پرسى را در ۳۰آوريل۲۰۰۲، براى تمديد دوره ۵ساله رياست جمهورى خود پس از انتخابات اكتبر برگزار كرد. اما،
همه پرسى توسط اكثريت گروه هاى سياسى پاكستانى بايكوت شد، كه بعدها شكايت كردند كه انتخابات به شدت يك انتخابات صورى بوده و تعداد كل راى دهندگان بر اساس بالاترين تخمينها، ۵۳۰ يا كمتر بوده است. چند هفته بعد، مشرف در تلويزيون حاضر شد و به خاطر «اختلالات» در همه پرسى از مردم پوزش خواست. همچنين مشرف به زور تعدادى از قضات دادگاه عالى پاكستان را كه عليه غصب قدرت از سوى او راى داده بودند بركنار كرد. اين افراد شامل قاضى تقى عثمانى مى شد كه يك مقام جهانى در قانون ماليه بين المللى و قانون مشروطه داشت. سردبيران روزنامه هايى كه همچون سردبير روزنامه بلوچستان پست مخالف مشرف بودند نيز تبعيد شدند. انتخابات عمومى در اكتبر۲۰۰۲ برگزار شد و اكثريت كرسى هاى مجلس پاكستان توسط حزب مسلم ليگ پاكستان (Q) PML-Q، حزب طرفدار مشرف كه شامل ملاكان فئودالى مى باشد كه قدرت و اقتدار آنها در سياست مشرف را از شكست در حكومت حفظ مى كند. اما، احزاب مخالف مشرف بطور موثر براى يكسال مجمع ملى پاكستان را به حالت فلج نگهداشتند. اين بن بست در دسامبر ۲۰۰۳ خاتمه يافت، زمانى كه مشرف با حزب متحد مجلس عمل معامله نمود كه اتحادى از احزاب اسلامى طرفدار طالبان بوده كه با ترك ارتش در ۳۱ دسامبر ۲۰۰۴موافقت كردند. او نهايتاً از عمل به قول خود خوددارى نمود. با حمايت اين حزب، قانونگذاران طرفدار مشرف توانستند دو سوم اكثريت مطلق آراء را كه براى تصويب اصلاحيه هفدهم براى قانون اساسى پاكستان لازم بود به دست آورند، كه كودتاى ۱۹۹۹ مشرف را در گذشته و بسيارى از احكام وى را مشروعيت مى بخشيد.
كودتا
مشرف بطور رسمى در ۱۲ اكتبر ،۱۹۹۹ (با استفاده از عنوان «رئيس اجرايى و داشتن اختيارات گسترده) در پى كودتايى بدون خونريزى رئيس حكومت پاكستان شد. در آن روز، نخست وزير مشروطه پاكستان نواز شريف كوشيد تا مشرف را كنار زده و به جاى او رئيس سازمان اطلاعات داخلى پاكستان (ISI) خواجه زين الدين را بر سر كارآورد. مشرف كه خارج از كشور بود، با يك پرواز هوايى بازرگانى وارد پاكستان شد. ژنرالهاى بالا رتبه ارتش از پذيرش بركنارى مشرف خوددارى نمودند. شريف به فرودگاه كراچى دستور داد تا از فرود هواپيماى حامل مشرف جلوگيرى كند، كه پس از آن مجبور شد در آسمانهاى اطراف كراچى دور بزند. در كودتا، ژنرالها دولت شريف را بركنار نموده و فرودگاه را تحت كنترل خود درآوردند. هواپيما تنها پس از آن كه سوخت آن در حال اتمام بود، فرود آمد و مشرف كنترل دولت را در دست گرفت. شريف در خانه خود زندانى بود و سپس به تبعيد فرستاده شد. او و ديگر رهبران دموكراتيك در پى آن از ورود به پاكستان ممنوع شدند. بر اساس يك گزارش، مخالفت بين مشرف و شريف در حول اين محور دور مى زد كه نخست وزير منتخب دموكراتيك آن كشور به يافتن راه حلى ديپلماتيك براى درگيرى تمايل داشت. رئيس جمهور وقت پاكستان، رفيق طرار تا ژوئن ۲۰۰۱ به تصدى خود ادامه داد. مشرف بطور رسمى در ۲۰ ژوئن ۲۰۰۱ درست چند روز پيش از ديدار مقرر خود براى مذاكره با هند در آگرا خود را رئيس جمهور پاكستان كرد. در پايان بايد گفت سوالات زيادى است كه مشرف بايد درباره كودتاى سال ،۱۹۹۹سركوب مخالفان، مرگ بوتو و همكارى هاى گسترده با آمريكا در حمله به افغانستان پاسخ دهد.